Christian Churches of God

No. F039

Komentaryo sa Malakias

(Edition 2.0 20141108-20230730)

Kabanata 1-4

Christian Churches of God

PO Box 369, WODEN ACT 2606, AUSTRALIA

E-mail: secretary@ccg.org

(Copyright © 2014, 2023 Wade Cox)

This paper may be freely copied and distributed provided it is copied in total with no alterations or deletions. The publisher’s name and address and the copyright notice must be included. No charge may be levied on recipients of distributed copies. Brief quotations may be embodied in critical articles and reviews without breaching copyright.

This paper is available from the World Wide Web page:
http://www.logon.org and http://www.ccg.org

Komentaryo sa Malakias

Panimula

Ang tekstong ito ng Malakias ang huling teksto ng Canon ng LT. Ang paraan ng pagkakasulat nito ay nagbibigay rin ng kaalaman sa pagtatapos ng aklat ni Zacarias.

Sinasabi sa Mateo 23:35 na si Zacarias ay pinatay sa pagitan ng templo at ng dambana. Siya ay pinatay nang wala sa oras ng mga saserdote, na siyang pumigil sa kanyang gawain.

Mateo 23:33-35

³³Kayong mga ahas, kayong mga lahi ng mga ulupong, paanong mangakawawala kayo sa kahatulan sa impierno? ³⁴Kaya't, narito, sinusugo ko sa inyo ang mga propeta, at mga pantas na lalake, at mga eskriba: ang mga iba sa kanila'y inyong papatayin at ipapako sa krus; at ang mga iba sa kanila'y inyong hahampasin sa inyong mga sinagoga, at sila'y inyong paguusigin sa bayan-bayan: ³⁵Upang mabubo sa inyo ang lahat na matuwid na dugo na nabuhos sa ibabaw ng lupa, buhat sa dugo ng matuwid na si Abel hanggang sa dugo ni Zacarias na anak ni Baraquias na pinatay ninyo sa pagitan ng santuario at ng dambana. (AB)

Nakikipag-usap si Cristo sa mga saserdote at ito ay isang napakahalagang punto. Ipinakikita nito na si Zacarias ay pinatay nang wala sa oras. Ipinakikita ng Zacarias 1:7 na si Zacarias na anak ni Berechias, anak ni Iddo, ang propeta. (Tingnan Josephus, Wars of the Jews, 4.5.4 para sa paliwanag, pati na rin ang mga tala ni Bullinger.) Ito ay binanggit dahil ito ay nagdudulot ng suliranin sa Malakias at Zacarias.

Mayroon tayong isang Zacarias na sinasabing pinatay 800 taon na ang nakaraan. Si Zacarias na Propeta ay pinatay 400 taon na ang nakaraan at pagkatapos 34 na taon ang lumipas isang ikatlong Zacarias, ang anak ni Baruch na nagiging isang napakalaking suliranin. Tandaan din na si Isaias ay nilagari sa dalawa ng mga taong ito. Ang mga taong ito ay walang paggalang sa mga propeta ng Diyos. ‘Ang mga taong ito’ ang sinumang namamahala sa sistema ng relihiyon o iglesia sa mainstream society. Ang iglesia na nakikita at iginagalang natin ay hindi ang mainstream church at ang mga papist na ito ay sinusuportahan ng mga Heswita na pumapatay ng walang pag-aalinlangan.

Sa mga huling kabanata ng Zacarias ay may bahagyang pagbabago sa istilo at ang ipinagpalagay ay tinuloy ni Malakias ang mga tungkulin at nagsimulang magsulat at tapusin ang mga huling kabanata ng gawain ni Zacarias at pagkatapos ay nagtapos ang Canon sa kanyang aklat, na ang naging huling aklat ng Canon na isinulat. Ang mga pangyayaring ito ay kaugnay ng pagkamatay ni Alexander the Great noong 323 BCE. Si Ezra na eskriba ay namatay sa parehong panahon. Binigyang-diin ng Sedum Olam Rabbah na sabay ang kanilang pagkamatay. Pagkatapos ay pinagsama-sama nila ang Canon ng Lumang Tipan mula sa panahon ng kamatayang ito noong 323 BCE. Ang mga aklat ay inilista at inilathala at ipinadala noong 321 BCE.

Si Malakias ay isa sa anim na hindi tiyak ang petsa sa labindalawang tinatawag na Minor Prophets. Ang kanyang aklat ay nagpapakita na ang pagsamba sa Templo kasama ang mga hain nito ay ganap na naibalik ngunit ang ritwalismo at ang pagkukunwari na naging malinaw noong panahon ng ministeryo ng ating Panginoon ay aktibo nang umiiral sa panahon ni Malakias. Nang mawala ang mga nakapipigil na impluwensya nina Ezra at Nehemias ay nagsimula na ang korapsyon at mabilis na lumaganap ang digmaan gaya ng patunay sa Malakias 1:7-8 at 3:8 atbp.

Nagkamali si Bullinger dito. Nang mamatay si Ezra, hindi ito tungkol sa panonood ni Malakias sa pagbagsak; Si Ezra ay buhay pa habang nangyayari ang pagbagsak at si Malakias ay nagmamasid bago pa man namatay si Ezra dahil ang Canon ay natapos at ang akda ni Malakias, kung hindi ito isinulat bago ang kamatayan ni Ezra, ay hindi masasama at matatanggap bilang isa sa Labindalawang Propeta. Naunawaan na ito ang huling propesiya mula kay Malakias at Ezra hanggang sa pagdating ni Juan Bautista. May ilang propetang kumikilos sa iglesia ngunit wala sa kanila ang nakatanggap ng utos mula sa Panginoon kaugnay ng mga usapin para sa pagtatala. May mga propeta sa Templo na alam na si Cristo ay isisilang at alam ang tiyak na araw kung kailan siya ihaharap sa Templo at naghihintay na makita siyang iharap nina Jose at Mariam sa harap ng Dakilang Saserdote at ng Pagkasaserdote ng Templo. Ang isa ay pinahaba ang buhay upang siya ay makadalo upang saksihan ang Mesiyas alinsunod sa pahintulot ng Diyos. Kaya hindi tumigil ang propesiya kundi ang mga nakasulat na patotoo sa Bibliya.

Ang istilo ng huling ilang mga kabanata ng Zacarias ay kapareho ng istilo ng Malakias at naiiba sa mga naunang kabanata at ipinagpalagay na tinapos ni Malakias ang aklat para kay Zacarias, nang pinatay si Zacarias sa pagitan ng Templo at ng altar. Si Zacarias ay isang major prophet at ang kanyang gawain ay may malaking kahalagahan, gayunpaman hindi nag-atubili ang saserdote na patayin siya, gaya ng hindi sila nag-atubili na patayin si Isaias. Natakot sila kay Samuel at gayundin kay Elias ngunit papatayin nila ang mga ito “sa isang iglap.”

Isa sa mga problema natin ay mali ang kronolohiya ni Bullinger. Itinuturing natin ang taong 323 BCE bilang taon ng pagkamatay ni Ezra at ang kapanganakan ng Mesiyas ay nasa ca. 6 BCE, na may pagitan ng humigit-kumulang 317 taon. Sinasabi nila na ang pagpapanumbalik na ito sa taon ni Artajerjes ay 400 taon at hindi ito tama. Hindi tama ang kronolohiya ni Bullinger at kailangan nating malaman ang katotohanang ito. Ang pagkakasunod-sunod ng panahon at ang pamumuno ng mga hari ay higit na nauunawaan ngayon kaysa noong panahong isinulat ito ni Bullinger. Sa nakalipas na 130 taon malaki ang naging pag-unlad ng ating kaalaman. Halimbawa, inilagay niya ang huling petsa ni Ezra bilang 1 Nisan 403 BCE, nang muling itayo ang Templo noong 419 BCE at pinabalik si Nehemias noong ika-7 sanglinggo ng mga taon na 49 taon pagkatapos ng 419. Namatay si Ezra noong 323 BCE, hindi 403. Kaya mali ang mga petsang ito na makikita mo sa Companion Bible.

Malakias Kab. 1-4 (AB)

Kabanata 1

¹Ang hula na salita ng Panginoon sa Israel sa pamamagitan ni Malakias. ²Inibig ko kayo, sabi ng Panginoon. Gayon ma'y inyong sinasabi, Sa ano mo kami inibig? Hindi baga si Esau ay kapatid ni Jacob? sabi ng Panginoon: gayon ma'y inibig ko si Jacob; ³Nguni't si Esau ay aking kinapootan, at ginawa ko ang kaniyang mga bundok na isang kasiraan, at ibinigay ko ang kaniyang mana sa mga chakal sa ilang. ⁴Yamang sabi ng Edom, Tayo'y nangabagsak, nguni't mangagbabalik tayo, at ating itatayo ang mga wasak na dako; ganito ang sabi ng Panginoon ng mga hukbo, Sila'y mangagtatayo, nguni't aking ibabagsak; at tatawagin sila ng mga tao, Ang hangganan ng kasamaan, at Ang bayang kinagalitan ng Panginoon magpakailan man. ⁵At makikita ng inyong mga mata, at inyong sasabihin, Dakilain ang Panginoon sa dako roon ng hangganan ng Israel. ⁶Iginagalang ng anak ang kaniyang ama, at ng alila ang kaniyang panginoon: kung ako nga'y ama, saan nandoon ang aking dangal? at kung ako'y panginoon, saan nandoon ang takot sa akin? sabi ng Panginoon ng mga hukbo sa inyo, Oh mga saserdote, na nagsisihamak ng aking pangalan. At inyong sinasabi, Sa ano namin hinamak ang iyong pangalan? ⁷Kayo'y nangaghahandog ng karumaldumal na hain sa aking dambana. At inyong sinasabi, Sa ano namin nilapastangan ka? Sa inyong sinasabi, ang dulang ng Panginoon ay hamak. ⁸At pagka kayo'y nangaghahandog ng bulag na pinakahain, di kasamaan! at pagka kayo'y nangaghahandog ng pilay at may sakit, di kasamaan! Iharap mo nga sa iyong tagapamahala; kalulugdan ka baga niya? o tatanggapin baga niya ang iyong pagkatao? sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ⁹At ngayo'y isinasamo ko sa inyo, inyong dalanginin ang lingap ng Dios, upang pagbiyayaan niya tayo; ito'y nangyari sa inyong mga paraan: tatanggapin baga niya ang pagkatao ng sinoman sa inyo? sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ¹⁰Oh kung mayroon sana sa inyo na magsara ng mga pinto, upang huwag ninyong mangapaningasan ang apoy sa aking dambana ng walang kabuluhan! Hindi ko kayo kinalulugdan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, ni tatanggap man ako ng handog sa inyong kamay. ¹¹Sapagka't mula sa sinisikatan ng araw hanggang sa nilulubugan niyaon, magiging dakila ang aking pangalan sa mga Gentil; at sa bawa't dako ay paghahandugan ng kamangyan ang aking pangalan, at ng dalisay na handog: sapagka't ang aking pangalan ay magiging dakila sa gitna ng mga Gentil, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ¹²Nguni't inyong nilapastangan na inyong sinasabi, Ang dulang ng Panginoon ay nadumhan, at ang laman niyaon, sa makatuwid baga'y ang hain doon ay hamak. ¹³Inyong sinasabi rin naman, Narito, nakayayamot! at inyong nginusuan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo; at inyong iniharap ang nakuha sa dahas, at ang pilay, at ang may sakit; ganito ninyo dinadala ang handog: tatanggapin ko baga ito sa inyong kamay? sabi ng Panginoon. ¹⁴Nguni't sumpain ang magdaraya na mayroon sa kaniyang kawan na isang lalake, at nananata, at naghahain sa Panginoon ng marungis na bagay; sapagka't ako'y dakilang Hari, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, at ang aking pangalan ay kakilakilabot sa gitna ng mga Gentil. (AB)

Layunin ng Kabanata 1

Dito humantong ang Iglesia ng Diyos sa pagtatapos ng panahon ni Armstrong. Walang gumagawa ng anumang bagay nang walang kapalit. Isa ito sa mga dahilan kung bakit ang CCG ay walang bayad sa ministeryo, dahil ang tekstong ito sa Malakias ay nagpapakita kung saan ito humantong at kung ano ang kinondena ni Cristo at ang sistemang tiwali at walang gumawa para sa pag-ibig sa Diyos. Ito ay isang negosyo. Pinangalat sila ng Diyos gaya ng pinangalat Niya ang Templo. Isinugo Niya sa kanila si Cristo noong siya ay higit 30 taong gulang. Siya ay naging Saserdote sa Jubileo ng 27 CE at mula 28 CE ay sinimulan niya ang kanyang misyon at nagsimula ang iglesia. Nagpatuloy ito ng 40 Jubileo at ngayon ay nasa huling yugto na ng ika-120 Jubileo.

Noong 1987, sinabi ni Joseph Tkatch sa buong paglalakbay niya sa USA, at sa buong mundo, na tayo ay nasa Apocalipsis kabanata 11, versikulo 1 at 2, at sinimulan ng Diyos ang pagsukat sa Templo ng Diyos. Ang 1987 ang simula ng huling 40 taon ng Jubileo na ito at ang simula ng paglilitis o paghuhukom hanggang 2027. Ito ang ikatlong taon ng sagradong kalendaryo.

Itong unang kabanata ng Malakias ay nagpapatuloy bilang isang propesiya mula 27 CE, sa kamatayan ni Cristo, Pentecostes, ang 40 taon hanggang sa pagkawasak ng Templo sa Jerusalem at ang ganap na pangangalat nito na nagsimula noong 70 CE. Ang iglesia ay naharap sa parehong problema sa nakalipas na 40 taon at iyon ang nagpasimula sa ‘salinlahing ito,’ ang terminong ginamit ni Cristo sa Ebanghelyo na sinasabing hindi lilipas ‘ang salinlahing ito’ hanggang sa dumating ang Mesiyas at wasakin ang mga bansa sa mundo at dalhin sila sa pagkabihag sa ilalim ng mga mangkok ng poot ng Diyos. “Ang salinlahing ito” na tinutukoy ni Cristo ay nagsimula noong 1987.

vv. 11-14 Ang buong pag-unlad ng iglesia at ng mga Fariseo, ang pag-unlad ng mga Saduceo sa sistema ng Templo at ang kanilang pagbagsak ay naganap kasabay ng Mesiyas. Pagkatapos ng kamatayan ni Cristo ang mga Saduceo at ang mga paksyon sa Templo ay nagsimulang dumami at lalong naging korap. Sa parehong paraan ang iglesia ay lalong naging korap. Ang pagtigil sa buong Paskuwa/Tinapay na Walang Lebadura na nagpapatuloy ng buong pitong araw mula 1965 na tanda nito. Pagsapit ng 1967 hindi na ito ipinagdiriwang ng Iglesia ng Diyos saanman. Ito ay bahagi ng problema sa pagtanggal ng mga paghahain at ang wastong pagsamba sa Diyos. Kasunod ito ng nangyari noong panahon ni Cristo at ng nangyari pagkamatay ni Ezra hanggang kay Cristo kung saan ito ay lumala at pagkatapos ang 40 taon para sa pagsisisi na inilaan mula sa kamatayan ni Cristo hanggang 70 CE ang nagbigay sa buong pagkasaserdote ng kanilang paghuhukom sa pagtatapos ng Panahon ng Templo.

Ang pagsukat ay nakatuon ngayon sa mga Iglesia ng Diyos at ang kanilang pagkasaserdote ay hinatulan na ngayon.

Kabanata 2

¹At ngayon, Oh kayong mga saserdote, ang utos na ito'y sa inyo. ²Kung hindi ninyo didinggin, at kung hindi ninyo ilalagak sa inyong puso upang bigyang kaluwalhatian ang aking pangalan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, magpapasapit nga ako ng sumpa sa inyo, at aking susumpain ang inyong kapalaran; oo, akin na silang sinumpa, sapagka't hindi ninyo inilagak sa inyong puso. ³Narito, aking sisirain ang inyong binhi, at magsasabog ako ng dumi sa harap ng inyong mga mukha, sa makatuwid baga'y ng dumi ng inyong mga kapistahan; at kayo'y pawang ilalabas na kasama niyaon. ⁴At inyong malalaman na aking ipinasugo ang utos na ito sa inyo, upang ang aking tipan kay Levi ay manatili, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ⁵Ang aking tipan ay buhay at kapayapaan sa kaniya; at aking mga ibinigay sa kaniya upang siya'y matakot; at siya'y natakot sa akin, at siya'y nagpakababa sa aking pangalan. ⁶Ang kautusan tungkol sa katotohanan ay nasa kaniyang bibig, at ang kalikuan ay hindi nasumpungan sa kaniyang mga labi: siya'y lumakad na kasama ko sa kapayapaan at katuwiran, at inilayo sa kasamaan ang marami. ⁷Sapagka't ang mga labi ng saserdote ay dapat mangagingat ng kaalaman, at kanilang marapat hanapin ang kautusan sa kaniyang bibig; sapagka't siya ang sugo ng Panginoon ng mga hukbo. ⁸Nguni't kayo'y nagsilihis sa daan; inyong itinisod ang marami sa kautusan; inyong sinira ang tipan ni Levi, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ⁹Kaya't kayo'y ginawa ko namang hamak at pinakamababa sa harap ng buong bayan, ayon sa hindi ninyo pagkaingat ng aking mga daan, kundi tumangi kayo ng mga pagkatao sa kautusan. ¹⁰Wala baga tayong lahat na isang ama? hindi baga isang Dios ang lumalang sa atin? bakit tayo nagsisigawa ng paglililo bawa't isa laban sa kaniyang kapatid, na nilalapastangan ang tipan ng ating mga magulang? ¹¹Ang Juda'y gumawa ng paglililo, at ang kasuklamsuklam ay nagawa sa Israel at sa Jerusalem; sapagka't nilapastangan ng Juda ang santuario ng Panginoon, na kaniyang iniibig, at nagasawa sa anak na babae ng ibang dios. ¹²Ihihiwalay ng Panginoon ang taong gumawa nito, ang gumigising at ang sumasagot, mula sa mga tolda ng Jacob, at ang naghahandog ng handog sa Panginoon ng mga hukbo. ¹³At ito'y muli ninyong ginagawa: inyong tinatakpan ang dambana ng Panginoon ng mga luha, ng tangis, at ng buntong hininga, na anopa't hindi na niya nililingap ang handog ni tinatanggap man sa inyong kamay na may lugod. ¹⁴Gayon ma'y inyong sinasabi, Bakit? Sapagka't ang Panginoon ay naging saksi sa iyo at sa asawa ng iyong kabataan, na ginawan mo ng paglililo, bagaman siya'y iyong kasama, at siyang asawa ng iyong tipan. ¹⁵At di baga siya'y gumawa ng isa, bagaman siya'y may labis na Espiritu? At bakit isa? Kaniyang hinanap ang lahing maka Dios. Kaya't ingatan ninyo ang inyong kalooban, at huwag nang manglilo laban sa asawa ng kaniyang kabataan. ¹⁶Sapagka't aking kinapopootan ang paghihiwalay, sabi ng Panginoon, ng Dios ng Israel, at siya na nagtatakip ng kaniyang damit na may karahasan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo: kaya't ingatan ninyo ang inyong kalooban na huwag kayong magsalita na may paglililo. ¹⁷Inyong niyamot ang Panginoon ng inyong mga salita. Gayon ma'y inyong sinasabi, Sa ano namin niyamot siya? Na inyong sinasabi, Bawa't gumagawa ng kasamaan ay mabuti sa paningin ng Panginoon, at kaniyang kinalulugdan sila; o saan nandoon ang Dios ng kahatulan.

Layunin ng Kabanata 2

vv. 1-2 Ang tekstong ito ay nakadirekta sa pagkasaserdote at sa katotohanan na ang kanilang mga kapistahan ay lubos na nakorap. Ipinakilala ni Armstrong at ng Iglesia ng Diyos ang Hillel Calendar na lumitaw bilang Jewish calendar noong 358 CE. Hindi ito umiiral bago iyon ngunit ang mga pagpapaliban ay ipinakilala sa pamamagitan ng panlilinlang mula sa pagbagsak ng Templo. Kaya't hindi lamang hinuhulaan dito sa Malakias na ikokorap ng Juda ang mga kapistahan at gagawin itong kasuklam-suklam kundi maging ang Iglesia ng Diyos sa mga huling araw sa ilalim ni Armstrong ay naging isang apostate system gamit ang parehong korap na kalendaryo gaya ng ginawa ng Juda. Ang pagtatapos ng sistema ng Sardis sa ilalim ni Herbert Armstrong ang pinakakorap na pamumuno sa Iglesia ng Diyos. Ang teolohiya ay korap, ang kalendaryo ay korap, ang pangangasiwa ay korap at ang mga kapatid ay inalipusta.

Pansinin na ang versikulo 3 sa KJV ay mababasang:

³Behold, I will corrupt your seed, and spread dung upon your faces, even the dung of your solemn feasts; and one shall take you away with it.

v. 3 Nakita natin na ang isa sa mga kapistahan ang mag-aalis sa mga saserdong ito. Sa unang pagkakataon ang kapistahan ng Paskuwa noong 30 CE ang siyang nag-alis ng pagkasaserdote sa kamatayan ni Cristo. Naitalaga na niya ang 70 at naipasa na ang awtoridad mula sa pagkasaserdote patungo sa iglesia. Nang binaba ang Banal na Espiritu noong Pentecostes na iyon ng 30 CE sa kapangyarihan at lakas, ang buong istruktura ng pagkasaserdote ng Israel o Juda ay tinanggal at winasak sa loob ng apatnapung taon.

vv. 4-7 Ito ang pananagutan ng pagkasaserdote at hanggang sa pagsasara ng Canon ng Lumang Tipan ay sinasabi ni Malakias na ito ang kanilang responsibilidad. Sinasabi sa atin ng mga teksto na ito ay ipinasa sa iglesia ng Mesiyas. Tayo ang mga sugo ng Panginoon ng mga Hukbo. Hindi nila ito nauunawaan. Binigyan tayo ng responsibilidad sa mga huling araw upang tanggapin ang mga hiwaga ng Diyos at ipaliwanag ang pagdating ng Mesiyas at ng mga Saksi at harapin ang mga suliraning iyon. Ang pagkasaserdote, ng iglesia at ng Templo, ay lumihis sa daan.

v. 8 Ang antinomianismo ang pinakamalaking suliranin sa relihiyon ng Cristiano noong ika-21 siglo. Ang kabuuan ng istrukturang Cristiano ay antinomian at sila ay natisod sa kautusan. Ang mga Judio mismo ay sumira sa kautusan sa pamamagitan ng Talmud.

vv. 9-11 Kung hindi tayo naniniwala na ang mga iglesia sa ika-21 siglo ay nag-asawa ng ibang diyos at sa katunayan ay mga anak na babae ng ibang diyos kung gayon hindi pa tayo namumulat.

v. 12 Kaya't ang lahat ng gumagawa nito ay ihihiwalay, maging ang mga naghahandog sa Templo.

vv. 13-17 Sa madaling salita, bakit hindi hinarap ng Diyos ang mga bagay na ito? Ang ikalawang kabanata ay direktang tumutukoy sa pagkasaserdote, sa mga pagtitipon, sa pag-uugali ng pagkasaserdote at mga tao, kanilang mga asal, kanilang pagtatangi at sa kanilang pagkabigo sa kanilang mga pamilya. Iyan ay makikita sa ating lipunan ngayon kung paanong unti-unting nasisira ang istrukturang panlipunan.

Kabanata 3

Ang Pagdating ng Sugo ng Panginoon

“Narito, sinusugo ko ang aking sugo upang ihanda ang daan sa unahan ko; at ang Panginoon na inyong hinahanap ay biglang darating sa kanyang templo! Ang sugo ng tipan na inyong kinalulugdan ay narito, dumarating,” sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ² Ngunit sino ang makakatagal sa araw ng kanyang pagdating, at sino ang makakatayo kapag siya'y nagpakita? Sapagkat siya'y tulad sa apoy ng tagapagdalisay at tulad sa sabon ng mga tagapagpaputi. ³ Siya'y uupong gaya ng nagpapakintab at nagpapadalisay ng pilak, at kanyang dadalisayin ang mga anak ni Levi, at kanyang lilinising tulad sa ginto at pilak hanggang sila'y maghandog ng matutuwid na handog sa Panginoon. ⁴ Kung magkagayo'y ang handog ng Juda at ng Jerusalem ay magiging kalugud-lugod sa Panginoon, gaya ng mga unang araw, at gaya ng mga taong nakalipas. ⁵ “Aking lalapitan kayo sa kahatulan; ako'y magiging mabilis sa pagsaksi laban sa mga mangkukulam, laban sa mga nakikiapid, laban sa mga nanunumpa ng kasinungalingan, at laban sa mga umaapi sa upahang manggagawa sa kanyang sahod, sa babaing balo at sa ulila, at laban sa nagtataboy sa dayuhan, at hindi natatakot sa akin, sabi ng Panginoon ng mga hukbo.

Ang Hindi Pagbibigay ng Ikasampung Bahagi

⁶ “Sapagkat akong Panginoon ay hindi nagbabago, kaya't kayo, O mga anak ni Jacob ay hindi napapahamak. ⁷ Mula sa mga araw ng inyong mga ninuno, kayo'y lumihis sa aking mga tuntunin, at hindi ninyo tinupad ang mga iyon. Manumbalik kayo sa akin, at ako'y manunumbalik sa inyo, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. Ngunit inyong sinasabi, ‘Paano kami manunumbalik?’ ⁸ Nanakawan ba ng tao ang Diyos? Gayunma'y ninanakawan ninyo ako. Ngunit inyong sinasabi, ‘Paano ka namin ninanakawan?’ Sa mga ikasampung bahagi at sa mga handog. ⁹ Kayo'y isinumpa ng isang sumpa, sapagkat ninanakawan ninyo ako—ng inyong buong bansa! ¹⁰ Dalhin ninyo ang buong ikasampung bahagi sa kamalig upang magkaroon ng pagkain sa aking bahay, at sa gayo'y subukin ninyo ako ngayon, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. Tingnan ninyo kung hindi ko bubuksan para sa inyo ang mga bintana ng langit, at ibubuhos ko sa inyo ang isang pagpapala na walang sapat na kalalagyan. ¹¹ Aking sasawayin ang mananakmal alang-alang sa inyo, kaya't hindi nito sisirain ang mga bunga ng inyong lupa; at ang inyong puno ng ubas sa parang ay hindi mawawalan ng bunga, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ¹² Tatawagin kayong mapapalad ng lahat ng mga bansa, sapagkat kayo'y magiging lupain ng katuwaan, sabi ng Panginoon ng mga hukbo.

Ang Pangako

¹³ “Ang inyong mga salita ay naging marahas laban sa akin, sabi ng Panginoon. Gayunma'y inyong sinasabi, ‘Paano kami nagsalita nang laban sa iyo?’ ¹⁴ Inyong sinabi, ‘Walang kabuluhan ang maglingkod sa Diyos. Ano ang aming pakinabang sa pagtupad namin sa kanyang utos o sa paglakad nang tulad sa may pananangis sa harap ng Panginoon ng mga hukbo? ¹⁵ Ngayo'y ating tinatawag na mapalad ang palalo; hindi lamang umuunlad ang mga gumagawa ng masama, kundi kapag kanilang tinutukso ang Diyos, sila'y nakakatakas.’” ¹⁶ Nang magkagayo'y nag-usap silang mga natatakot sa Panginoon. Binigyang-pansin sila ng Panginoon at pinakinggan, at ang isang aklat ng alaala ay isinulat sa harap niya, para sa kanila na natakot sa Panginoon at nagpahalaga sa kanyang pangalan. ¹⁷ “Sila'y magiging akin, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, isang natatanging kayamanan sa araw na ako'y kumilos. Kaaawaan ko sila na gaya ng isang tao na naaawa sa kanyang anak na naglilingkod sa kanya. ¹⁸ At minsan pa ay makikilala ninyo ang pagkakaiba ng taong matuwid at ng masama, ng taong naglilingkod sa Diyos at ng hindi naglilingkod sa kanya.

Layunin ng Kabanata 3

v. 1 Ito ay sinipi sa Mateo 11:10, Marcos 1:2 at Lucas 1:76 at 7:27. Sinasabi ni Bullinger na hindi ito tumutukoy sa ating henerasyon; ito ay sa henerasyon ng Panginoon noong kanyang kapanahunan. Ang ‘Aking sugo’ ay literal na nakikita bilang si Juan Bautista.

Mateo 11:10 Ito yaong tungkol sa kaniya'y nasusulat, Narito, sinusugo ko ang aking sugo sa unahan ng iyong mukha, Na maghahanda ng iyong daan sa unahan mo. (AB)

Ito ang sinasabi ni Cristo mula sa versikulo 7:

⁷At samantalang ang mga ito'y nagsisiyaon ng kanilang lakad, ay nagpasimula si Jesus na magsalita sa mga karamihan tungkol kay Juan, Ano ang nilabas ninyo upang masdan sa ilang? isang tambo na inuuga ng hangin? ⁸Datapuwa't ano ang nilabas ninyo upang makita? isang taong nararamtan ng mga damit na maseselan? Narito, ang mga nagsisipanamit ng maseselan ay nangasa mga bahay ng mga hari. ⁹Datapuwa't ano ang nilabas ninyo? upang makita ang isang propeta? Oo, sinasabi ko sa inyo, at lalo pang higit kay sa isang propeta. (AB)

Kaya sinabi ni Cristo na si Juan Bautista ang sugong ito na ipinadala upang ihanda ang daan para sa Panginoon. Gayunpaman may isa pang propeta at tinig na isinugo para sa layuning iyon sa mga huling araw at hindi siya mula sa Lipi ni Levi kundi mula sa pinagsamang Ephraim at Dan ng mga huling araw gaya ng inihula ni Jeremias (Jer. 4:15) (tingnan ang araling Babala ng mga Huling Araw [044]). Pagkatapos ay makikita natin ang mga Saksi, isa sa kanila ay si Elias gaya ng inihula.

Pagpapatuloy mula sa Malakias 3:2:

vv. 2-6 Kaya't ang buong layunin ng Panginoon ay napanatili at si Jacob ay hindi mauubos dahil mayroong isang layuning binuo ang Diyos na nagtatag kay Jacob bilang binhi at bilang pinagmulan ng kautusan at ng propesiya. Ito ay nakapaloob din sa mga sanggunian sa Koran, sa Surah: “Yaong mga nagtakda ng mga ranggo” na tumatalakay sa propesiya ng pagtatatag sa pamamagitan ni Moises at Aaron hanggang kay Cristo. Ang awtoridad ng Kasulatan ay itinatag sa pagkasaserdote sa pamamagitan nina Moises at Aaron, Abraham, Isaac at Jacob hanggang kay Cristo at iyon ang pagkakasunod-sunod ng pagtatatag ng kautusan.

vv. 7-18 Malinaw ito sa kabanata 3. Ang bayan ay hindi lumalapit sa Diyos. Ang ikapu ay hindi naibibigay ng tama. Ang sistema ng ikapu ay mali at tinanggihan. Inalis ng Iglesia ng Diyos ang kautusan noong 1995 matapos maitatag ang CCG. Si Joseph Tkatch Snr. ay nagbigay ng sermon na nag-aalis ang kautusan kung saan siya pinatay eksaktong 40 sanglinggo ang nakalipas, na inayon sa pagkakaiba ng oras mula sa lugar kung saan siya nagbigay ng sermon at kung saan siya namatay.

Sinubukan ng ibang mga tao na makuha ang mga miyembro sa iglesia sa pamamagitan ng pagsasabi na ang kautusan ay korap at inalis na. Pinili na alisin ang pangangailangang magbigay ng ikapu para makakuha ng mas maraming tao ngunit hindi iyon gumana.

Ang buong pagkakasunod-sunod na ito ng kabiguang sumunod sa mga kautusan ng Diyos ay nagreresulta pag-alis ng maraming tao mula sa mga Iglesia ng Diyos sa malaking bilang. Nais ng mga tao na maging bahagi ng katawan ni Cristo na gumagawa ng gawain ng Diyos o hindi. Kung hindi kailangan nilang umalis.

Sa huli magkakaroon ng dalawang tao, sina Enoc at Elias, na maglilingkod sa Templo. Tayo ay tutulong sa pamamagitan ng pagbabautismo sa mga nagsisisi sa mga huling araw. Ang gawain ay mapupunta kay Cristo na siyang magtatayo ng iglesia sa lahat ng mga bansa.

Sinasaad ng versikulo 17 sa AB01: Sila'y magiging akin, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, isang natatanging kayamanan sa araw na ako'y kumilos. Kaaawaan ko sila na gaya ng isang tao na naaawa sa kanyang anak na naglilingkod sa kanya.

Ang mga kayamanang ito ay isang natatanging kayamanan, isang nakuhang ari-arian, i.e. sariling pag-aari. Kaya ang huling resulta ng gawain ng Diyos ay isang iglesia ng mga tao na magiging natatanging kayamanan sa Diyos, partikular na ang mga anak ng Diyos.

Kabanata 4

Darating ang Araw ng Panginoon

“Sapagkat narito, ang araw ay dumarating na gaya ng nagniningas na pugon, na ang lahat ng palalo at lahat ng gumagawa ng masama ay magiging parang ipa, at ang araw na dumarating ang susunog sa kanila, sabi ng Panginoon ng mga hukbo, anupa't hindi mag-iiwan sa kanila ng ugat ni sanga man. ² Ngunit sa inyo na natatakot sa aking pangalan ay sisikat ang araw ng katuwiran, na may pagpapagaling sa kanyang mga pakpak. Kayo'y lalabas at luluksong parang mga guya mula sa silungan. ³ Inyong yayapakan ang masasama sapagkat sila'y magiging abo sa ilalim ng mga talampakan ng inyong mga paa sa araw na aking inihahanda, sabi ng Panginoon ng mga hukbo. ⁴ “Alalahanin ninyo ang kautusan ni Moises na aking lingkod, ang mga tuntunin at batas na aking iniutos sa kanya sa Horeb para sa buong Israel. ⁵ “Narito, susuguin ko sa inyo si Elias na propeta bago dumating ang dakila at kakilakilabot na araw ng Panginoon. ⁶ Kanyang ibabaling ang puso ng mga magulang sa kanilang mga anak, at ang puso ng mga anak sa kanilang mga magulang; upang hindi ako dumating at saktan ang lupain ng isang sumpa.”

Layunin ng Kabanata 4

v. 1 Ito ang huling mga araw na binabanggit. Ito ay kung kailan isusugo ang dalawang Saksi bilang paghahanda para sa Mesiyas at sila ay tatayo sa harap ng diyos ng sanlibutan.

vv. 2-6 Ang pagkakasunod-sunod ay may dalawang bahagi. Ang kautusan ni Moises na ibinigay sa Horeb para sa buong Israel kasama ng mga palatuntunan at kahatulan na dapat sundin. Pagkatapos ay isusugo si Elias upang pagtibayin ang mga kautusan at kahatulan na iyon bago ang dakila at kakila-kilabot na araw ng Panginoon.

Mula versikulo 5 ang tala ni Bullinger: Si Elias ang propeta. Dito lamang, tinatawag nang ganito, at sa 2Cronica 21:12. Sa ibang bahagi, palaging "Elias na Thisbita", upang ipahiwatig ang kanyang pagkakakilanlan; ngunit dito "Elias ang propeta" sapagkat kung tinanggap ng Israel ang Mesiyas, si Juan Bautista ay maituturing bilang Elias (tingnan ang mga tala sa Mat. 17:9-13, Mar. 9:11-13): at, sa Kanyang huling hapunan, ang alak, na kumakatawan sa Kanyang dugo, ay maituturing (gaya ng mangyayari pa rin) bilang "dugo ng (Bagong) Tipan", gaya ng inihula sa Jeremias 31:31-34; Hebreo 8:8-13; 10:15-17; 12:24).

Ang araw na ito ng Panginoon gaya ng nalalaman nating lahat ay ang mga huling araw na hinihintay natin at ang araw ng Panginoon ay may mga tala sa Isaias 2:12,17; 13:6f. Ang Panginoon ay tinutukoy bilang Jehovah na si Cristo na kumikilos bilang Dakilang Saserdote sa Templo ng Diyos.

Ang Malakias ay isang propetikong akda na tumutukoy sa pagdating ng Mesiyas at partikular na sinasabi sa atin ang pangalan ng propetang isinugo sa mga huling araw. Tinapos nito ang Tipan ng Lumang Tipan sa pamamagitan ng pagpapakita ng mga mangyayari at ipinapakita ang dalawang elemento ng tipan na: ang kautusan at ang mga palatuntunan at si Elias ay darating bilang sugo ng tipan at ng kautusan at iyon ay itatatag sa mga huling araw.

Ang mangyayari ay ang karamihan sa mga pangkat na ito ng iglesia ay mawawasak at magkakaroon ng pagkilos mula sa mga tao sa Israel at ang kamangmangan nila sa kanilang pag-uugali ay pupuksain. Muli tayong maihahanda at dadalhin sa isang maayos na bansa at isang maayos na pangkat sa ilalim ng mga mapapalad na makakasama sa Unang Pagkabuhay na Mag-uli ng mga patay.

Ito ang ating pinagsisikapan at ito ang ating inaasam na makamit. Tayo ay mapapabilang sa Una o Ikalawang Pagkabuhay na Mag-uli. Naglilingkod tayo na para bang karapat-dapat tayo para sa Una ngunit kung mapupunta tayo sa Ikalawa, iyon ay hatol ng Diyos. Dapat nating gawin ang ating makakaya.

Ang tanda ng pagbabalik sa Diyos ay ikapu at pagbabalik sa buong sistema; wastong pagbibigay ng ikapu at pagsunod sa mga kautusan ng Diyos. Marami ang hindi nais unawain ang Lumang Tipan o ang kaugnayan nito sa mga Ebanghelyo, ang tinatawag na “Bagong Tipan” ni Cristo, na isang pag-uulit lamang ng tipan na ibinigay niya kay Moises sa Sinai. Si Cristo ang elohim, ang Anghel ng Presensya, na nagbigay ng tipan kay Moises at hindi natin dapat kalimutan iyon.

Bullinger’s Notes on Chs. 1-4 (for KJV)

Chapter 1

Verse 1

burden. See note on Isaiah 13:1; and compare Zechariah 9:1; Zechariah 12:1, &c.

the LORD. Hebrew. Jehovah. App-4.

to. Not "concerning".

Malachi. Hebrew = My messenger, relating to the five messengers in this book: see App-10. Malachi himself (Malachi 1:1); (2) the true Priest (Malachi 2:7); (3) John the Baptist (Malachi 3:1 -); (4) the Messiah Himself (Malachi 3:1-3); (5) Elijah (Malachi 4:5). This last prophecy introduces the great fulfilment of Jehovah"s prophecy by Moses, the first prophet to Israel, in Deuteronomy 18:15-19. Compare Acts 3:18-26; Acts 7:37.

Verse 2

I have loved Reference to Pentateuch (Deuteronomy 7:8; Deuteronomy 10:15; Deuteronomy 33:3).

saith = hath said. Quoted in Romans 9:13, Esau Jacob"s. Put by Figure of speech Metonymy (of Adjunct), App-6, for their posterities. Quoted in Romans 9:13,

saith the LORD = [is] Jehovah"s oracle.

Verse 3

dragons = jackals. Compare Isaiah 13:22; Isaiah 34:13. Jeremiah 9:11; Jeremiah 10:22; Jeremiah 49:33; Jeremiah 51:37.

Verse 4

impoverished: or, beaten down.

the LORD of hosts. This expression occurs twenty four times in this prophecy, and gives its character to the whole, as in Zechariah.

Verse 6

A son, &c. Ref to Pentateuch (Exodus 20:12), App-92. Note the Figure of speech Anacoenosis (App-6). An appeal to opponents as having a common interest. Compare Isaiah 5:4. Luke 11:19. Acts 4:19. 1 Corinthians 4:21; 1 Corinthians 10:15; 1 Corinthians 11:13, 1 Corinthians 11:14, Galatians 1:4, Galatians 1:21.

master. The Hebrew accents place the chief pause here, where the statement ends on which the appeal is based.

if then, &c. These two appeals are marked off by minor accents

My name: which is again marked off for special emphasis. (1) The argument is based on natural reverence; (2) the breach is shown in the case of Israel (Isaiah 41:8. Hosea 11:1); (3) the conclusion being that the priests were guilty cause.

Verse 7

Ye offer, &c. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 15:21).

offer = bring nigh. Hebrew. nagash. App-43.

Verse 8

if ye offer the blind, &c. Reference to Pentateuch (Leviticus 22:22. Deuteronomy 15:21). App-92.

and sick, is it not = and sick [saying], it is not evil.

Verse 9

I pray you, &c. Figure of speech Irony. App-6.

GOD. Hebrew. El.

regard = accept.

Verse 10

you. Emph. i.e. you [priests].

offering = a gift offering. Hebrew. minchah. App-43.

Verse 12

it = Me. "Me" was the reading in the primitive text; but the Sopherim state they altered othi (Me) to otho (him, or it) out of a (mistaken) sense of reverence. See App-33. Compare Malachi 3:9; and Ezekiel 13:19.

table: i.e. the altar.

the LORD = Jehovah (App-4.). But this is one of 134 places which the Sopherim say they altered Jehovah to "Adonai".

Verse 13

Behold Figure of speech Asterismos. App-6

and. Note the Figure of speech Polysyndeton (App-6).

snuffed = puffed. "Snuffed" is an archaism for "sniffed" - complained by snivelling: i.e. pooh-poohed.

it = My altar. See note on Malachi 1:12.

should I accept, &c. Reference to Pentateuch (Leviticus 22:20). App-92.

Chapter 2

Verse 1

this commandment. As to reformation.

Verse 2

If ye will not hear. Reference to Pentateuch (Leviticus 26:14. Deuteronomy 28:15). App-92.

the LORD of hosts. See note on Malachi 1:4.

send a curse = send the curse. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 28:20). App-92.

curse your blessings. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 28:2).

Verse 3

corrupt = rebuke; as in Malachi 3:11. Psalms 106:9. Isaiah 17:13. Hebrew gaar. Occurs fourteen times. Always rendered rebuke" except here, and Jeremiah 29:27 ("reproved").

dung = refuse; always sacrificial. Occurs seven times.

feasts. Put by Figure of speech Metonymy (of Adjunct), App-6, for the sacrifices offered at the feasts.

it: i.e. the refuse.

Verse 5

My covenant was with him. Reference to Pentateuch (Numbers 25:10-13. Deuteronomy 33:8, Deuteronomy 33:9, Deuteronomy 33:10). App-92.

I gave them, &c.: I gave this "life" and "peace" to him [Levi] as an awe-inspiring, reverend characteristic; because he stood in awe of Me. There seems to be a distinct reference to Phineas (see the references above). But there seems to be a distinct reference to Levi also (Exodus 32:26-29), in the first place, at any rate. Hebrew. mora = that which makes awe felt.

was afraid before = abased himself.

Verse 7

the priest"s lips, &c. This was the first duty of the priests, and was more important than their ceremonial duties. Reference to Pentateuch (Leviticus 10:11. Deuteronomy 17:11; Deuteronomy 33:10). App-92.

they: i.e. the People; according to Deuteronomy 17:9-11.

Verse 9

People = peoples: i.e. the tribes.

according as = because, or, in so far as.

been partial = had respect of persons. Compare James 2:4.

Verse 10

Have we not all. created us? = [Ye say] Have we not, &c. as in Malachi 2:14 Figure of speech Paroemia. See John 8:33, John 39:41 &c.

GOD. Hebrew. El.

treacherously: or, faithlessly. Used of faithlessness to the marriage bond.

Verse 11

strange = foreign: i.e. a woman temple-worshipper of a foreign god.

Verse 12

man. Hebrew. "ish. App-14.

the master and the scholar = wakener and answerer. Referring to the Temple watchers (Psalms 134:1).

tabernacles = tents.

offereth = bringeth near. Hebrew. nagash, as in Malachi 1:7, Malachi 1:8, Malachi 1:11; Malachi 3:3. App-43.

offering = a meal-offering. Hebrew. minchah. App-43.

Verse 14

Wherefore? Supply the Ellipsis: "Wherefore [doth He not accept it]? "

companion = consort, or mate.

Verse 15

Modern critics pronounce this as being "a difficult and certainly corrupt passage"; but it is only elliptical.

make one? = make [of twain] one flesh? Ref to Pentateuch (Genesis 2:24). App-92.

Yet had He, &c. And therefore could have made more than one wife for Adam.

And wherefore one? And what [did] that one [Abraham] who [was] seeking a seed of (or from) God? Hebrew. zera" (as in Genesis 21:12; see note there). The logical Ellipsis" must be further supplied: "Was Abraham faithless to Sarah and did he ill-treat her when he took an additional wife? How much more ought ye to be faithful to your wives? "

one. Refers to Abraham. See Isaiah 51:2. Ezekiel 33:24. Supply the verb "do", as in Ecclesiastes 2:12, and as in Judges 18:8, from Malachi 2:18.

Verse 16

For, &c. = For [as] hating putting away, hath Jehovah, Israel"s God, spoken; and [as hating him that] hath carried violence concealed in his clothing, hath Jehovah Sabaioth spoken, therefore, &c.

God = Heb. Elohim. App-4.

putting away = divorce. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 24:1).

with his garment. Compare Pas. 73:6; Psalms 109:18, Psalms 109:29, Proverbs 28:13, Isaiah 30:1.

Verse 17

Every one, &c. Some codices read "All who do wrong are", &c.

Chapter 3

Verse 1

Behold, I will send, &c. = Behold Me sending, &c. Quoted in Matthew 11:10. Mark 1:2. Luke 1:76; Luke 7:27. Not to that then present generation, but to the "generation" of our Lord"s day. See note on Matthew 11:18. This is the answer to the question "Where? "in Malachi 2:17.

My messenger. John the Baptist (Matthew 3:3; Matthew 3:11, Matthew 3:10. Mark 1:2, Mark 1:3. Luke 1:76; Luke 3:4; Luke 7:26, Luke 7:27, John 1:23). Compare Matthew 22:2, Matthew 22:3. Isaiah 40:3-5.

prepare. By removing obstacles from the way. Compare Isaiah 40:3; Isaiah 62:10.

the Lord. Hebrew. ha-Adon. App-4. This refers to Messiah. Ref to Pentateuch (Exodus 23:20, Exodus 33:14, Exodus 33:16). App-92.

suddenly = unexpectedly.

the Lord of hosts. See note on Malachi 1:4.

Verse 2

abide = endure

soap = lye; as in Job 9:30, i.e. water mixed with the ashes of certain plants containing alkali. Compare Mark 9:3.

Verse 3

He shall purify. Judgment begins at the house of God. See 1 Peter 4:17.

offer = bring near.

offering = a gift offering. Hebrew. minchah. Not the same word as in Malachi 3:8.

Verse 4

Then. When Jehovah shall have sent His messenger (Messiah), and He is accepted.

Verse 5

the sorcerers. Reference to Pentateuch (Exodus 22:18. Deuteronomy 18:10).

adulterers. Reference to Pentateuch (Exodus 20:14. Leviticus 20:10).

oppress, &c. Reference to Pentateuch (Exodus 22:21. Deuteronomy 24:14) App-92.

fear = revere.

Verse 6

For I change not. Reference to Pent (Numbers 23:19) App-92. Not in Himself, nor in His purpose, to change His dealings on the conditions stated.

Verse 7

ordinances = statutes. Hebrew, hok. Referring to particular ritual observances. Not the same word as in Malachi 3:14.

Verse 8

rob = defraud. A rare word. Occurs only here, in Malachi 3:8, Malachi 3:9; and Proverbs 22:23.

God. Hebrew. Elohim. App-4.

tithes. Reference to Pentateuch (Leviticus 27:30-33. Numbers 18:21-32. Deuteronomy 12:17, &c.; Malachi 14:22-29). App-92.

offerings = heave offerings. Literally, in the tithe and the heave offering. Hebrew. trumah. App-43. Not the same word as in verses: Malachi 3:3, Malachi 3:4, Malachi 3:10, Malachi 1:11, Malachi 1:13; Malachi 2:12, Malachi 2:13.

Verse 9

are cursed with a curse. The primitive text read, "ye have cursed Me with a curse". The Sopherlm say (App-33) that they altered the letter, (Mem = M) into; (Nun = N), thus making it passive instead of active, and detaching it from the rest of the sentence. This was done to avoid a supposed irreverence.

Verse 10

all = the whole; implying that a part had been withheld.

meat prey: i.e. animals for sacrifice. Not put by Figure of speech Metonymy (of Adjunct), App-6, for food; but put by Figure of speech Synecdoche (of Species), App-6, for sacrificial animals.

open you the windows, &c. Reference to Pentateuch (Genesis 7:11; Genesis 8:2). App-92.

Verse 11

the devourer = the eater: i.e. the locust. Compare Joel 1:4. Amos 4:9.

for your sakes = for you (the Dative of Reference),

Verse 14

ordiance = charge. Hebrew. mizvah. Not the same word as in Malachi 3:7. Referring to general religious duties.

walked mournfully before = gone off mournfully from the presence of Jehovah of hosts.

Verse 15

are set up = prosper, or are successful. Lit are built up. Put by Figure of speech Metonymy (of Subject), App-6, for being prospered. Compare Job 22:23. Jeremiah 12:16.

yea = yea, [they, proud ones]. Marking a climax.

tempt = have tempted. Same as "prove" in Malachi 3:10; but here in a bad sense, as though to challenge or to put to the proof.

Verse 16

Then: i.e. when Malachi had spoken thus unto them, at a time of such apostasy, show us what is possible and practicable in these like days and "perilous times" which are closing this present Dispensation.

one to another. Each one with his friend.

hearkened, and heard. As He heard the groaning of Israel (Exodus 2:23, Exodus 2:24); Moses, without words (Exodus 14:15); and Nehemiah (Nehemiah 2:4); Hannah, without words (1 Samuel 1:13); Jeremiah, his breathing (Lamentations 3:55, Lamentations 3:56); Jonah, when dying (Jonah 2:2); the disciples, their thoughts (Luke 24:15, Luke 24:38).

and a book of remembrance. Some codices, with Syriac, read "a record was written in a book of remembrance". remembrance. Reference to Pentateuch (Exodus 28:29. Numbers 10:10, the same word). App-92.

thought. Precious comfort for those now who cannot speak. We can walk with God (like Enoch, in the darkest days), and think of Him with these God-reverers now, in these similar days.

Verse 17

I make up, &c = I am preparing.

My jewels = A peculiar treasure.

Chapter 4

Verse 1

all that do. Hebrew = every one who doeth. But some eighty codices, with four early printed editions, Targum, Aramaean, Septuagint, Syriac, and Vulgate, read "all who work. "

the LORD of hosts. See note on Malachi 1:4.

leave. A Homonym. See notes on Genesis 39:6. Exodus 23:5.

Verse 2

fear = revere. See the Structure "Y" and "Y", p. 1300.

Sun. Here the word "Sun" is feminine, as in Genesis 15:17. Jeremiah 15:9. Nahum 3:17, &c.; and is connected with "rightousness" (which is also feminine), which Messiah, the righteous One, alone can bring.

of. In this case "of "would be the Genitive of Apposition. See App-17.

wings = beams, or rays.

ye. The 1611 edition of the Authorized Version omits this "ye".

grow up = leap for joy, or frisk.

Verse 3

the wicked = lawless ones. Hebrew rasha ". App-44.

I shall do this = that I am preparing; as in Malachi 3:17.

Verse 4

the law of Moses. Reference to Pentateuch (Exodus 20:3, &c.) App-92.

Moses My servant. Reference to Pentateuch (Numbers 12:7; see note there). App-92.

which I commanded, &c. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 1:6; Deuteronomy 4:10). App-92.

statutes and judgments. Reference to Pentateuch (Deuteronomy 4:1. See note there). App-92.

Verse 5

Elijah the prophet. Called thus, only here, and in 2 Chronicles 21:12. Elsewhere, always "Elijah the Tishbite", to indicate his own person; but here "Elijah the prophet "because had Israel received Messiah, John the Baptist would have been reckoned as Elijah (see notes on Matthew 17:9-13, Mark 9:11-13): and, at His last supper, the wine, representing His blood, would have been (as it will yet be) reckoned as "the blood of the (New) Covenant", as foretold in Jeremiah 31:31-34. Hebrews 8:8-13; Hebrews 10:15-17; Hebrews 12:24).

day of the LORD. See note on Isaiah 2:12, Isaiah 2:17; Isaiah 13:6, &c.

the LORD. Hebrew. Jehovah. App-4.

q