Christian Churches of God

No. F027xi

Komentaryo sa Daniel Kabanata 11

(Edition 1.0 20200930-20200930)

Ang Kabanata 11 ang panahon mula sa Babilonia hanggang sa Pagparito ng Mesiyas at naghahanda para sa mga Huling Araw.

Christian Churches of God

PO Box 369, WODEN ACT 2606, AUSTRALIA

E-mail: secretary@ccg.org

(Copyright © 2020 Wade Cox)

This paper may be freely copied and distributed provided it is copied in total with no alterations or deletions. The publisher’s name and address and the copyright notice must be included. No charge may be levied on recipients of distributed copies. Brief quotations may be embodied in critical articles and reviews without breaching copyright.

This paper is available from the World Wide Web page:
http://www.logon.org and http://www.ccg.org

Komentaryo sa Daniel Kabanata 11

Panimula

Ang isa sa mga pangunahing hakbang sa mga Huling Araw ay inihula sa propesiya. Papalapit na tayo sa sitwasyong ito ngayon at makikita natin itong umunlad sa darating na maikling panahon.

Suriin natin kung ano ang sinabi sa aklat ni Daniel.

Daniel Kabanata 11

¹At tungkol sa akin, nang unang taon ni Dario na taga Media, ako'y tumayo upang patibayin at palakasin siya. ²At ngayo'y aking ipatatalastas sa iyo ang katotohanan. Narito, tatayo pa ang tatlong hari sa Persia; at ang ikaapat ay magiging totoong mayaman kay sa kanilang lahat: at pagka siya'y lumakas sa kaniyang mga yaman, ay kaniyang kikilusin ang lahat laban sa kaharian ng Grecia. ³At isang makapangyarihang hari ay tatayo, na magpupuno na may malaking kapangyarihan, at gagawa ng ayon sa kaniyang kalooban. ⁴At pagka tatayo siya ay magigiba ang kaniyang kaharian, at mababahagi sa apat na hangin ng langit, nguni't hindi sa kaniyang anak, ni ayon man sa kaniyang kapangyarihan na kaniyang ipinagpuno; sapagka't ang kaniyang kaharian ay mabubunot para sa mga iba bukod sa mga ito. ⁵At ang hari sa timugan ay magiging malakas, at ang isa sa kaniyang mga prinsipe; at siya'y magiging malakas kay sa kaniya, at magtataglay ng kapangyarihan; ang kaniyang kapangyarihan ay magiging dakilang kapangyarihan. ⁶At sa katapusan ng mga taon, sila'y magpipipisan; at ang anak na babae ng hari sa timugan ay paroroon sa hari sa hilagaan upang gumawa ng pakikipagkasundo: nguni't hindi niya mapananatili ang lakas ng kaniyang bisig; o siya ma'y tatayo, o ang bisig man niya; kundi siya'y mabibigay, at yaong mga nangagdala sa kaniya, at ang nanganak sa kaniya, at ang nagpalakas sa kaniya sa mga panahong yaon. ⁷Nguni't sa suwi ng kaniyang mga ugat ay tatayo ang isa na kahalili niya na paroroon sa hukbo, at papasok sa katibayan ng hari sa hilagaan, at gagawa ng laban sa kanila, at mananaig. ⁸At gayon din ang kanilang mga dios sangpu ng kanilang mga larawang binubo, at ng kanilang mga mainam na sisidlan na pilak at ginto ay dadalhing samsam sa Egipto; at siya'y magluluwat na ilang taon kay sa hari sa hilagaan. ⁹At siya'y paroroon sa kaharian ng hari sa timugan, nguni't siya'y babalik sa kaniyang sariling lupain. ¹⁰At ang kaniyang mga anak ay makikipagdigma, at mapipisan ng isang karamihang malaking hukbo, na magpapatuloy, at aabot, at lalagpas; at sila'y magsisibalik at makikipagdigma, hanggang sa kaniyang katibayan. ¹¹At ang hari sa timugan ay makikilos ng pagkagalit, at lalabas at makikipaglaban sa kaniya, sa makatuwid baga'y sa hari sa hilagaan; at siya'y maglalabas ng malaking karamihan, at ang karamiha'y mabibigay sa kaniyang kamay. ¹²At ang karamihan ay madadala, at ang kaniyang puso ay magpapalalo; at siya'y magbubuwal ng libo-libo, nguni't hindi mananaig. ¹³At ang hari sa hilagaan ay babalik, at maglalabas ng isang karamihan na lalong malaki kay sa una; at siya'y magpapatuloy hanggang sa wakas ng mga panahon, ng mga taon, na may malaking hukbo, at maraming kayamanan. ¹⁴At sa mga panahong yaon ay maraming magsisitayo laban sa hari sa timugan: gayon din ang mga anak na mangdadahas sa gitna ng iyong bayan ay magsisibangon upang itatag ang pangitain; nguni't sila'y mangabubuwal. ¹⁵Sa gayo'y paroroon ang hari sa hilagaan, at gagawa ng isang bunton, at sasakop ng isang bayan na nakukutaang mabuti: at ang pulutong ng timugan ay hindi makatatayo ni ang kaniya mang piling bayan, ni magtataglay man sila ng anomang kalakasan, upang tumayo. ¹⁶Nguni't ang dumarating laban sa kaniya, ay gagawa ng ayon sa sariling kalooban, at walang tatayo sa harap niya; at siya'y tatayo sa maluwalhating lupain, at sasa kaniyang kamay ang paglipol. ¹⁷At kaniyang itatanaw ang kaniyang mukha upang pumaroon na kasama ng lakas ng kaniyang buong kaharian, at ng mga tapat na kasama niya; at siya'y gagawa ng mga yaon: at ibibigay niya sa kaniya ang anak na babae ng mga babae, upang hamakin; nguni't siya'y hindi tatayo, ni siya'y mapapasa kaniya man. ¹⁸Pagkatapos nito'y kaniyang ipipihit ang kaniyang mukha sa mga pulo, at sasakop ng marami: nguni't isang prinsipe ay magpapatigil ng pagkutya niya; oo, bukod dito'y kaniyang pababalikin ang kaniyang kakutyaan sa kaniya. ¹⁹Kung magkagayo'y kaniyang ipipihit ang kaniyang mukha sa dako ng mga kuta ng kaniyang sariling lupain; nguni't siya'y matitisod at mabubuwal, at hindi masusumpungan. ²⁰Kung magkagayo'y tatayo na kahalili niya ang isa na magpaparaan ng maniningil sa kaluwalhatian ng kaharian; nguni't sa loob ng kaunting araw ay mapapahamak, na hindi sa kagalitan, o sa pagbabaka man. ²¹At kahalili niya na tatayo ang isang hamak na tao, na hindi nila pinagbigyan ng karangalan ng kaharian: nguni't siya'y darating sa panahong katiwasayan, at magtatamo ng kaharian sa pamamagitan ng mga daya. ²²At sa pamamagitan ng pulutong na huhugos ay mapapalis sila sa harap niya, at mabubuwal; oo, pati ng prinsipe ng tipan. ²³At pagkatapos ng pakikipagkasundo sa kaniya, siya'y gagawang may karayaan; sapagka't siya'y sasampa, at magiging matibay, na kasama ng isang munting bayan. ²⁴Sa panahon ng katiwasayan darating siya hanggang sa mga pinakamainam na dako ng lalawigan; at kaniyang gagawin ang hindi ginawa ng kaniyang mga magulang, o ng mga magulang ng kaniyang mga magulang; siya'y magbabahagi sa kanila ng huli, at samsam, at kayamanan: oo, siya'y hahaka ng kaniyang mga haka laban sa mga kuta, hanggang sa takdang panahon. ²⁵At kaniyang kikilusin ang kaniyang kapangyarihan at ang kaniyang tapang laban sa hari sa timugan na may malaking hukbo; at ang hari sa timugan ay makikipagdigma sa pakikipagbaka na may totoong malaki at makapangyarihang hukbo; nguni't hindi siya tatayo, sapagka't sila'y magsisihaka ng mga panukala laban sa kaniya. ²⁶Oo, silang nagsisikain ng kaniyang masarap na pagkain ay siyang magpapahamak sa kaniya, at ang kaniyang hukbo ay mapapalis; at marami ay mabubuwal na patay. ²⁷At tungkol sa dalawang haring ito, ang kanilang mga puso ay magtataglay ng kasamaan, at sila'y mangagsasalita ng mga kabulaanan sa isang dulang: nguni't hindi giginhawa; sapagka't ang wakas ay magiging sa panahong takda pa. ²⁸Kung magkagayo'y babalik siya sa kaniyang lupain na may malaking kayamanan; at ang kaniyang puso ay magiging laban sa banal na tipan; at siya'y gagawa ng kaniyang maibigan, at babalik sa kaniyang sariling lupain. ²⁹Sa takdang panahon ay babalik siya, at papasok sa timugan; nguni't hindi magiging gaya ng una ang huli. ³⁰Sapagka't mga sasakyan sa Chittim ay magsisiparoon laban sa kaniya; kaya't siya'y mahahapis, at babalik, at magtataglay ng galit laban sa banal na tipan, at gagawa ng kaniyang maibigan: siya nga'y babalik, at lilingapin yaong nangagpabaya ng banal na tipan. ³¹At mga pulutong ay magsisitayo sa kaniyang bahagi, at kanilang lalapastanganin ang santuario, sa makatuwid baga'y ang kuta, at aalisin ang palaging handog na susunugin, at kanilang ilalagay ang kasuklamsuklam na naninira. ³²At ang gayon na gumagawa na may kasamaan laban sa tipan, ay mahihikayat niya sa pamamagitan ng mga daya; nguni't ang bayan na nakakakilala ng kanilang dios ay magiging matibay, at gagawa ng kabayanihan. ³³At silang marunong sa bayan ay magtuturo sa marami; gayon ma'y mangabubuwal sila sa pamamagitan ng tabak at ng liyab, ng pagkabihag at ng samsam, na maraming araw. ³⁴Pagka nga sila'y mangabubuwal, sila'y tutulungan ng kaunting tulong; nguni't marami ay magsisipisan sa kanila na may mga daya. ³⁵At ang ilan sa kanila na pantas ay mangabubuwal, upang dalisayin sila, at linisin, at paputiin, hanggang sa panahon ng kawakasan; sapagka't ukol sa panahon pang takda. ³⁶At ang hari ay gagawa ng ayon sa kaniyang kalooban; at siya'y magmamalaki, at magpapakataas ng higit kay sa bawa't dios, at magsasalita ng mga kagilagilalas na bagay laban sa Dios ng mga dios; at siya'y giginhawa hanggang sa ang galit ay maganap; sapagka't ang ipinasiya ay gagawin. ³⁷Wawaling bahala niya ang mga dios ng kaniyang mga magulang, o ang nasa man sa mga babae, o pakukundanganan man ang sinomang dios; sapagka't siya'y magmamalaki sa lahat. ³⁸Kundi bilang kahalili ay pararangalan niya ang dios ng mga katibayan; at isang dios na hindi nakilala ng kaniyang mga magulang ay kaniyang pararangalan ng ginto, at pilak, at ng mga mahalagang bato at ng mga maligayang bagay. ³⁹At siya'y magbabagsak ng mga matibay na kuta sa tulong ng ibang dios; sinomang kumilala sa kaniya, mananagana sa kaluwalhatian; at pagpupunuin niya sila sa marami, at kaniyang babahagihin ang lupa sa halaga. ⁴⁰At sa panahon ng kawakasan ay makikipagkaalit sa kaniya ang hari sa timugan; at ang hari sa hilagaan ay paroroon laban sa kaniya na gaya ng isang ipoipo, na may mga karo, at may mga mangangabayo, at may maraming sasakyan; at kaniyang papasukin ang mga lupain, at aabot at lalagpas. ⁴¹Siya'y papasok din naman sa maluwalhating lupain, at maraming lupain ay mababagsak; nguni't ang mga ito ay mangaliligtas mula sa kaniyang kamay: ang Edom, at ang Moab, at ang puno ng mga anak ni Ammon. ⁴²Kaniyang iuunat din naman ang kaniyang kamay sa mga lupain; at ang lupain ng Egipto ay hindi makatatakas. ⁴³Nguni't siya'y magtataglay ng kapangyarihan sa mga kayamanang ginto at pilak, at sa lahat na mahalagang bagay sa Egipto; at ang mga taga Libia at ang mga taga Etiopia ay susunod sa kaniyang mga hakbang. ⁴⁴Nguni't mga balita na mula sa silanganan at mula sa hilagaan ay babagabag sa kaniya; at siya'y lalabas na may malaking kapusukan upang gumiba at lumipol sa marami. ⁴⁵At kaniyang itatayo ang mga tolda ng kaniyang palasio sa pagitan ng dagat at ng maluwalhating banal na bundok; gayon ma'y darating siya sa kaniyang wakas, at walang tutulong sa kaniya. (AB)

Tandaan na sa Kabanata 11 ang kwento ay umuunlad mula sa Babilonia at Medo-Persia patungo sa mga Griyego at pagkatapos ay sa mga Romano at nagpapatuloy hanggang sa mga Huling Araw (tingnan ang araling Day of the Lord and the Last Days (No. 192)). Tinalakay natin ang bahaging ito sa ibaba.

Ang unang bahagi ay nagdadala sa atin mula sa huling mga hari ng Medo at Persia hanggang sa paglilipat sa mga Griyego sa ilalim ni Alexander.

Ang poot ng Medo at Persia ay naging pagkakaibigan sa mga Judio sa pamamagitan ng mga anghel na sina Gabriel at Miguel (Soncino. Intr. notes). Ang takbo ng kasaysayan ay tinukoy ng Diyos at sa panahong naisin Niya ang kaligtasan ay darating sa Kanyang bayang nagdurusa (ibid).

Ang pagkakasunod-sunod ng mga Hari ay nakalista sa (P013). Sa mga ito, si Xerxes ay nakalista bilang pinakamayaman ayon sa mga klasikal na manunulat (Herodotus VII: 20-99). Siya ay kinilala bilang ang Assuero ng Ester 1:4 (ibid). Ang pagsalakay sa Grecia na kanyang pinukaw, sa pamamagitan ng pagtitipon sa napakalawak niyang yaman, ay nauwi sa kapahamakan para sa kanya sa Salamis noong 480 BCE (ibid).

Ang Grecia ay binubuo ng pagsasama-samang mga lungsod-estado. Noong panahion nina Phillip ng Macedon at ng kanyang anak na si Alexander na tunay na nagkaisa ang Grecia bilang isang kaharian. Pagkatapos ay sinalakay nila ang Persia sa Labanan sa Ilog Granicus (344 BCE). Pinamunuan nila ang kilalang mundo mula Adriatic hanggang Central Asia. nagkawatak-watak ang imperyo pagkatapos ng kanyang kamatayan (v. 4). Ang kanyang kaharian ay nagiba at nahati sa apat na bahagi (8:8). Hindi sa kanyang anak ay nangangahulugan na ang kanyang dalawang anak na lalaki ay pinatay labintatlong taon pagkatapos ng kamatayan ng kanilang ama. Ang kanyang kapangyarihan ay nagkawatak-watak sa nahating kaharian (8:22).

Ang iba ay ang mga maliliit na dinastiya na umusbong sa sumunod na 150 taon sa Cappadocia at Armenia atbp.

bukod sa mga ito ay ang mga heneral na agarang kahalili niya.

Ang versikulo 20 pagkatapos ay nakatuon sa mga lugar sa Hilaga at Timog na nakakaimpluwensya sa Judea i.e. Ehipto at Syria/Mesopotamia.

Ang versikulo 5 ay tumutukoy kay Ptolemy I (306-285) bilang unang satrap (321-306) at pagkatapos ay hari ng Ehipto bilang hari ng Timog at si Seleucus I ay itinalagang satrap sa Babilonia at gayunpaman mula noon ay nasa kontrol ng sistema ng Babilonia ng kabanata 2 ay hari ng Hilaga.

Ang Negeb ay karaniwang tumutukoy sa Katimugang bahagi ng Palestine ngunit dito (at sa 8:9) ito ay tumutukoy sa Ehipto. Dito ang hari ng Timog ay mas malakas kaysa sa Hari ng Hilaga.

Kung si AJ ay pananatilihin ang terminong isa sa kanyang mga prinsipe ay tumutukoy kay Seleucus (Soncino ibid). Kinailangan ni Seleucus na tumakas patungong Ehipto sa kadahilanang pampulitika kung saan ginawa siyang heneral ni Ptolemy. Kalaunan, sa tulong ng Ehipto, nabawi niya ang Babilonia noong 312 BCE. Nagsimula ng isang bagong panahon mga Judio mula sa petsang ito (ibid).

Ibinigay ni Ptolemy II ang kanyang anak na babae na si Berenice bilang asawa kay Antiochus II upang markahan ang pagtatapos ng isang mahaba at magastos na digmaan na nagpahirap sa dalawang bansa. Hiniwalayan niya ang kanyang asawang si Laodice. Nagkaroon siya ng anak kay Berenice at ginawa niyang tagapagmana ang anak na lalaki nito sa halip na ang iba pa niyang anak na lalaki. Nang mamatay si Ptolemy II ay hiniwalayan niya si Berenice at muling nagpakasal kay Laodice, na kalaunan ay nilason siya dahil nawalan na ito ng tiwala sa kanya. Pinapatay nito sa kanyang anak na lalaki si Berenice at ang sanggol na anak nito at sa gayon ay nasiguro ang trono para sa kanyang sarili.

Ang terminong sa katapusan ng mga taon ay tumutukoy sa panahon mula kay Seleucus I hanggang sa mga pangyayaring tinutukoy sa versikulo 6. Ang anak na babae na tinutukoy ay si Berenice. Ang terminong “paroroon” ay ginamit para sa pagpapakasal (cf. Josh. 15:18; Huk. 12:9).

Yaong mga nangagdala sa kaniya ay tumutukoy sa pangkat ng mga tauhan na naghatid sa kanya sa Antioch.

Ang versikulo 7-9 ay tumutukoy kay Ptolemy III na kapatid ng pinaslang na sina Berenice at Seleucus II (246-226) na noon ay nasa digmaan. Sinalakay ni Ptolemy III (247-222) ang imperyo ni Seleucus at matapos makuha si Seleucus at ang pinatibay na lugar ng Antioch ay sinakop ang malaking bahagi ng kaharian hanggang sa Babilonia at bumalik sa Ehipto na dala ang mga nasamsam (Soncino ibid).

Ayon kay Jerome ang mga tinunaw na larawang ibinalik ni Ptolemy ay mga larawang kinuha ni Cambyses mula sa Ehipto tinatayang 280 taon na ang nakalilipas noong 525 BCE. Ang tala ng Soncino sa versikulo 8 ay nagsasabi na mayroong mahigit 2,500 mahahalagang sisidlan na dinala pabalik si Ptolemy na may 40,000 talento ng pilak.

9. Noong 242, pagkalipas ng dalawang taon, muling itinatag ni Seleucus ang kanyang awtoridad at nagmartsa laban sa Ehipto ngunit natalo at napilitang bumalik sa Antioch na may kaunting lamang na nalalabi sa kanyang hukbo noong 242 BCE.

10-19: Seleucus III, Antiochus III, Ptolemy IV at Ptolemy V. Ayon kay Polybius ang kasaysayan tungkol sa mga anak ni Seleucus II. Si Seleucus III ay umakyat sa trono noong 226-223. Siya ay pinatay habang nasa isang Kampanya sa Asia Minor. Ang kanyang kapatid na si Antiochus III (223-187) (tinawag na Great) ay nagpatuloy sa pakikipagdigma sa Ehipto, na nabawi ang kuta ng Selucia, ang lalawigan ng Coele-Syria, Tyre, Ptolemais at mga kalapit na bayan. Di-nagtagal isang mas malaking hukbo ng Ehipto ang nagmartsa sa Judea at sinalubong ni Antiochus sa pagitan ng Lebanon at ng dagat na natalo nito at sinakop ang maraming lungsod ng Judea sa kanluran at silangan ng Jordan (218). Sa sumunod na tagsibol si Antiochus sa ulo ng isang hukbo ng 60,000 at si Ptolemy na may 70,000 hukbo ay nagtagpo sa Raphia tinatayang dalawampung milya sa timog kanluran ng Gaza kung saan si Antiochus ay lubusang natalo na nawalan ng 10,000 infantry at 300 cavalry at umatras pabalik sa Antioch. Isang kapayapaan ang nilagdaan sa pagitan ng dalawang hari sa loob ng isang taon.

Si Antiochus III (the Great) ay naging mananakop ng Asya at suzerain ng Ehipto. Ang Roma ang nagdulot ng kanyang pagbagsak. Sa ganitong paraan nagsimulang mailipat ang titulong Hari ng Hilaga sa Roma.

Ang sila’y magsisibalik sa versikulo 10 ay tumutukoy sa katotohanang bumalik si Antiochus noong 217 upang salakayin ang Ehipto sa kuta ng Raphia.

Ang hari ng Timog sa versikulo 11 ay si Ptolemy IV na tatayo laban sa 60,000 tauhan ni Antiochus at mananatiling panalo.

Ang he shall not prevail sa 12 ay isinalin (Bevan) bilang he shall not show himself strong. Ang pagwawagi ay hindi nagdulot sa kanya ng permanenteng tagumpay. Dahil sa katamaran at masamang katangian ay nabigo siyang samantalahin ang pagkakataon at nakipagkasundo ng kapayapaan kay Antiochus.

Inilalarawan ng versikulo 13 ang mga pangyayari 12 taon pagkatapos ng labanan sa Raphia noong 205 BCE.

Ang versikulo 16 ay nagpapatuloy sa alitan sa pagitan ni Antiochus at Ptolemy. Ang husay ni Antiochus ang nagpakita ng kanyang pagwawagi.

Ang versikulo 17 ay tumutukoy sa katotohanan na noong 197 CE si Antiochus ay naglakbay kasama ang kanyang mga pangkat upang salakayin ang mga baybayin ng Cilicia, Lydia at Caria na nasa ilalim ng kapangyarihan ng Ehipto. Ginamit ni Antiochus ang lahat ng pwersang nasa kanyang kapangyarihan. Pagkatapos ay nakipagkasundo siya sa Ehipto dahil sa mga banta ng lumalakas na kapangyarihan ng Roma.

Ang pagtukoy sa anak na babae ng mga babae ay tumutukoy sa anak ni Antiochus na si Cleopatra na ibinigay niya kay Ptolemy noong 194/3 kalakip ang pangako ng Coele-Syria, Phoenicia at Judea bilang dote.

Ang versikulo 18 ay tumatalakay sa pagkatalo ni Antiochus sa mga Romano, na nasa rurok ng kanyang kapangyarihan. Pagsapit ng 196 karamihan sa Asia Minor ay nasa kanyang mga kamay.

Nakuha niya ang bahagi ng Thrace at noong 192 ay nakuha at sinakop niya ang lupain sa Grecia. Noong 191 siya ay natalo ng mga Romano sa Thermopylae na nagpasya na palayasin ang kaaway na ito mula sa Asya. Kalaunan sa taong iyon siya ay lubusang natalo sa Smirna habang pinamumunuan ang isang hukbo na may 80,000 tauhan. Napilitan siyang talikuran ang lahat ng pag-aangkin sa Europe at Asia Minor.

Ang kapitan sa versikulo 18 ay si Lucius Scipio ang Roman Commander na naglunsad ng paghihiganting ito.

Ang mga Romano ay nagpataw ng napakalaking multa sa kanya at siya ay umatras sa silangan ng Bundok Taurus at sinalakay ang Templo sa Elymais na may layuning nakawan ito upang bayaran ang multa. Siya ay sinalakay ng mga lokal at pinatay at sa gayon ay nagkaroon ng kahiya-hiyang katapusan at naglaho sa kasaysayan (v. 19).

Iniwan ni Antiochus the Great ang dalawang anak na lalaki na sina Seleucus IV (187-175) at Antiochus Epiphanes na parehong sunod-sunod na naupo sa trono (cf. v. 20). Ang terminong “magpaparaan ng maniningil” (cf. Zac. 9:8) ay maaaring tumukoy sa katotohanan na upang mabayaran ang Romanong multa na 1,000 talento sa loob ng siyam na taon nagpadala siya ng maniningil sa Judea upang bayaran ang bahagi ng multa. Ang sa loob ng kaunting araw ay tumutukoy sa katotohanan na siya ay naghari lamang ng 12 taon.

Ang versikulo 21 ay tumutukoy sa paghalili ni Antiochus Epiphanes kay Seleucus IV. (175-164). Sa kabanata 7:8 siya ay tinutukoy bilang isang munting sungay.

Hindi niya humalili nang marangal dahil ang nararapat na tagapagmana ay ang kanyang pamangkin na si Demetrius na anak ni Seleucus na noong panahong iyon ay nagsisilbing bihag sa Roma. Ang kanyang mapanlinlang na estratehiya sa 8:23 ay maaaring nagpapahiwatig na ang pro-Demetrius party ay nagawa niyang mapatahimik sa pamamagitan ng pambobola at panlilinlang.

Ang pagtukoy sa prinsipe ng Tipan ay maaaring tumukoy kay Onias III ang Dakilang Saserdote na pinatalsik ni Antiochus noong 175 at pinaslang noong 171. Hindi siya ang pinahiran sa 9:26 dahil imposible iyon (cf. Soncino fn).

Ang pagtukoy sa versikulo 23 ay hindi malinaw sa kasaysayan at maaaring tumutukoy sa paghahari ng Idumean sa Judea pagkatapos ng labanan sa Actium kung saan sinuportahan ni Herodes si Octavian sa liga at siya ang maliit na bansa; gayunpaman ito ay kalaunan noong 31 BCE.

Ang versikulo 24 ay itinuring na tumutukoy kay Antiochus at isinasaalang-alang na itinakda na ng Diyos ang kanyang pagbagsak.

Ang versikulo 25-28 ay tumutukoy sa unang kampanya ni Antiochus laban sa Ehipto noong 170 CE. Ang hari ng Timog dito ay si Ptolemy IV na kanyang pamangkin.

Ang kanyang mga plano ay sakupin ang Ehipto na nais niyang pamunuan. Si Ptolemy Philometor ay matatalo sa kabila ng kanyang kalamangan sa militar; marahil dahil sa pagtataksil.

Ang versikulo 27 ay tumutukoy sa parehong hari na sina Antiochus at Philometor na nagsasalita ng kabulaanan sa isang dulang. Ang mga plano ay binanggit sa 1Maccabees 1:16.

Ang versikulo 28 ay tumutukoy sa katotohanan na si Antiochus ay bumalik sa kanyang sariling lupain na may malaking nasamsam. Ang terminong ang kanyang puso ay magiging laban sa banal na tipan ay tumutukoy sa katotohanang ninakawan niya ang Templo sa Jerusalem sa daan patungo sa Judea at pinaslang ang maraming mamamayan sa daan pabalik sa Syria.

Ang versikulo 29 ay tumutukoy sa Ikalawang Expedition laban sa Ehipto na hindi magiging matagumpay gaya ng Una.

Ang versikulo 30 ay tumutukoy sa mga sasakyan ng Chittim na siyang mga barkong pangkalakal ng Mediterranean at kabilang ang mga isla tulad ng Cyprus at lampas pa sa kanluran. Ipinahihiwatig nito ang kapangyarihan ng Roma hanggang sa Tarshish. Ang pagtukoy marahil ay sa Roman Legate na si Caius Popilius Laenas na humiling kay Antiochus, kahit na nakikita na ang Alexandria, na bawiin ang kanyang mga pwersa mula sa Ehipto.

Ang terminong siya ay masisindak ay tumutukoy sa katotohanan na si Laenas ay gumuhit ng isang bilog sa paligid niya at humingi ng sagot bago siya makalabas sa bilog, dahil dito ay sumang-ayon siya. Pagkatapos ay bumalik siya sa Syria at sa daan ay pumasok sa templo at ninakawan ito at pagkatapos ay sinuportahan ang Hellenisers na tatalikuran ang tipan sa Judea (1 Macc. 1:11ff).

Ang versikulo 31 ay tumutukoy sa mga pwersang militar na ipinadala ni Antiochus upang sakupin ang Jerusalem. Ang kuta ay tumutukoy sa mga depensa sa paligid ng Templo na winasak ng mga pwersa ni Antiochus.

Inalis nila ang patuloy na handog na susunugin (8:11) at nagtatag ng isang Griyegong diyos-diyosan sa Templo noong Disyembre 168 BCE (Soncino fn. hanggang versikulo.31). Sa pamamagitan ng tekstong ito ay nahati at hinatulan ang bayan (v. 32).

Ang versikulo 33 ay tumutukoy sa panahon ng Maccabees at ang kalayaan ng Juda mula sa pang-aapi ng Syrians at ng mga kapangyarihan sa Hilaga. Marami ang tumulong sa kanila dahil sa takot sa mga maka-Diyos (v. 34).

Ang terminong mabubuwal (v. 35) ay tumutukoy sa pagiging martir ng marami.

Ang versikulo 36 ay tumutukoy sa pagtataas ni Antiochus sa kanyang sarili ng higit sa bawat diyos bilang ang Diyos na makikita sa barya ng bansa. Ang mga kakaibang bagay ay lubhang kalapastanganan na nag-uudyok sa Diyos na kumilos laban sa kanya. Pinarangalan niya ang mga ibang mga diyos kaysa sa mga diyos ng kanyang mga ama. Ang pagnanasa sa mga babae ay tumutukoy sa pagsamba sa kulto ng Inang diyosa at tulad ng makikita sa pagbe-bake ng mga Cake para kay Tammuz na nagpatuloy hanggang sa kasalukuyan bilang Easter buns (cf. Origin of Christmas and Easter (No. 235)).

Ang diyos ng mga kuta ay ang sistema ng Roma ni Jupiter Capitolinus (Charles). Ang imperyo ay malapit nang lumipat sa Roma at pagkatapos ay mananatili doon ng Milenyo. Nagtayo si Antiochus ng isang rebulto sa Antioch sa sistemang iyon.

Ang versikulo 39 ay walang terminong sa tulong ng sa Hebreo (cf. Soncino fn.) Ang pagtatalaga ng mga apostata sa Mataas na Tungkulin ay isa sa mga pamamaraan ng pamumuno ni Antiochus.

Itinuturing ng Soncino ang versikulo 40-45 na tumutukoy sa katapusan ni Antiochus kaysa sa mga panahon ng katapusan kung saan nalilipat. Inilalaan nito ang mga huling versikulo ng teksto upang tumukoy sa isang pagsalakay sa Judea sa daan patungo sa Ehipto at ang mga balita mula sa silangan at hilaga ang naging dahilan upang siya ay lumipat pabalik sa mga hilagang bahagi upang labanan ito. Hindi ito ang layunin, ni ang kasaysayan.

Ang paglilipat na ito ng Judio sa takdang panahon at ang pagtatago ng mga susunod na kaganapan unlad ay humantong sa paggamit ng mga akademiko ng Oxford ng mga teksto ng Ras Shamra upang sirain ang layunin ng mga propesiya sa Daniel (cf. kab. 1 at Pan.).

Ang labis na katumpakan ng mga propesiya ang nagtulak sa mga akademikong ito na hindi naniniwala sa kinasihang Kasulatan na tanggihan na ang mga teksto ay isinulat noong Ikalawang Siglo BCE pagkatapos ng Maccabees sa halip naisulat ang Daniel noong Ikapito/Ikaanim na Siglo BCE.

Sinasabi ng Kabanata 11:40 sa panahon ng kawakasan at sinisikap ng Jewish scholars na iangkop ito sa paghahari ni Antiochus. Ang panahon ng Mesiyas at ang panahon hanggang ika-20 at ika-21 siglo ay makikita sa Isaias at Ezekiel sa propesiya ng nabaling mga bisig ng Faraon at direktang napatunayan mula sa kasaysayan.

Ipinapakita ng Kabanata 12 sa ibaba na ang pananaw ay mali at tumatalakay sa Ikalawang Pagparito ng Mesiyas at Pagkabuhay na Mag-uli ng mga Patay.

Sa huling bahagi (may pagbibigay-diin) ang teksto ay nagpapakita ng pananakop sa Gitnang Silangan ng dakilang kapangyarihang militar na ito na nagdadala sa kapangyarihan ng huling panahon ng Roman Beast System sa labanan pagkatapos ng pananakop nito sa Gitnang Silangan na may mga kapangyarihan sa Silangan at Hilaga ng Banal na Lupain. Hindi maunawaan ng maraming relihiyon sa US na ang pagsalakay sa Russia at ang Labanan sa Stalingrad ay nasa Kanluran at Hilaga ng Jerusalem at hindi maaaring ang lugar na pinag-uusapan. Kaya ang pagsalakay ng Nazi sa Russia sa Operation Barbarossa noong WWII ay hindi tumutugma at hindi maaaring tumugma sa labanang binanggit sa Daniel 11:44-45.

Ipinagpalagay ng teksto ng versikulo 40-45 na ang Ehipto ay nakuha kasama ng Palestine at Trans-Jordan. Ang hari ng Hilaga ay kailangang pumasok at makuha ang Ehipto at sakupin din ang Palestine. Sa panahong ito ay nakarinig din siya ng mga balita mula sa silangan at hilaga at lulunsad upang lubos na lipulin at alisin ang marami. Maliban sa Soncino at sa Oxford RSV; ang propesiya na ito ay hindi pinaniniwalaang natupad hanggang sa Ikalawang Digmaang Pandaigdig sa pagsalakay ng Axis sa Africa at pagkatapos ay ang pagsalakay ni Hitler sa Russia. Gayunpaman, ang silangan at hilaga ng Palestine at Jerusalem ay nasa Central Russia at ang propesiyang ito ay tila hindi pa natutupad. Ang teksto tungkol sa pagtatayo ng mga tolda ng kanyang palasio sa pagitan ng dagat at ng maluwalhating Banal na Bundok ay pinaniniwalaang natupad ng hukbo noong 1917 ngunit hindi sila pumasok sa Russia o nakibahagi sa malawakang operasyon maliban sa pagtatatag ng Iraq bilang isang maka-kanlurang kaharian (cf. P184).

Alam natin na sa panahong ito ay magaganap ang malaking kapighatian at ang buong sakuna ng WWIII ay magaganap. Sa panahong ito darating ang Mesiyas upang iligtas ang mga masigasig na naghihintay sa kanya. Ikukulong ng Hukbo ng Langit ang Nangahulog na Hukbo sa Tartaros para sa Milenyo.

Ang simula ng krisis ay mabubuo sa pag-atake laban sa Europe ng Hari ng Timog na sa mga Huling Araw ay ang Islamic union of the Arab States.

Ang Europe ay gaganti at itataboy ang mga pwersang Muslim palabas ng Europe. Ang pag-atake ng mga Muslim ay matutuon sa Roma at sa dalawa pang panig. Mawawasak ang Roma. Ang wakas nito ay darating na parang baha.

Pagkatapos ng malaking labanan, sasakupin ng European system ang Gitnang Silangan at itatayo ang bagong sentro ng relihiyon sa Jerusalem. Ang mga Muslim ay tatanggap ng tulong mula sa Russians ngunit kasunod ng kanilang pagkatalo ang sistema ay haharap sa isang malaking krisis sa Central Asian Republic.

Hindi naman ganoon kahirap unawain ang huling yugtong ito.

Ang lugar sa Hilaga at Silangan ng Jerusalem ay hindi dapat lumampas sa kanluran ng Caucasus Mountains at sa silangan ng Black Sea. Samakatuwid dapat ito ay nasa silangan ng Ukraine. Ang mga lupain sa timog ng Caucasus ay Georgia, Armenia at Azerbaijan. Ang lugar sa hilaga ng Caucasus sa pagitan ng Black Sea at Caspian Sea ay ang Timog na Bahagi ng Russia pahilaga sa Volga at ang Caspian Depression at ang Ural Zayyq o Ural River, na dumadaloy patungong Caspian Sea. Ang Don ay nasa Kanluran ng Volga at dumadaloy patungong Black Sea at hindi sa Caspian. Ang Don ang pinaka-Kanluraning hangganan ng kinalalagyan ng mga pwersang binanggit sa Daniel 11:44-45.

Ang Georgia ang pinakahilagang bansa ng mga bansang Semitiko at ang hangganan nito sa Caucasus ang nagmamarka ng dibisyon ng alokasyon ni Shem at ng mga rehiyon ni Japhet na nasa hilaga ng dibisyong iyon.

Sa Silangan ng Caspian Sea ay makikita natin ang mga dating Republika ng Soviet Union na nasa hangganan ng Iran, Afghanistan at China na may maliit na bahagi ng Tajikistan na nasa hangganan ng hilagang Pakistan at ng hilagang hangganan ng pinagtatalunang lugar ng Jammu at Kashmir.

Ang mga lugar na ito ay, mula kanluran hanggang silangan, Turkmenistan, Uzbekistan, Tajikistan at Kyrgyzstan kasama ang Kazakhstan ay sumasaklaw sa hilagang hangganan ng lahat ng iba pa at kasama ng China sa Timog-silangan at ang buong Russian Federation sa Hilagang hangganan mula Kanluran hanggang Silangan.

Hindi na kailangan ng malalim na imahinasyon upang makita na ang balitang ikinababahala ng Hari ng Hilaga, na siyang kapangyarihan ng Hayop, ay ang pagpapakilos ng buong Russian Federation upang lumusong at bawiin ang lahat ng mga dating Soviet Socialist Republics at ibalik ang tinatawag na Imperyo ng Russia. Ito ay hihikayatin ng Communist Chinese na naghahangad din ng pagpapalawak sa Kanluran at gagamitin ang Russians upang makamit ito.

Matagal nang gumagalaw ang Russia sa likod ng mga pangyayari upang guluhin ang Georgia at Armenia, at upang pigilan ang paggalaw ng NATO patungo sa silangan. Gayunpaman, ang EU ay nahaharap sa isang malubhang problema at ang Russia ay patuloy na susubukan na sasakupin ang mga dating republika, kabilang na ang Baltic Republics. Ang Belarus ay mapipilitang bumalik sa pangkat sa pamamagitan ng sakuna at ang Ukraine ay mapipilitan at masasalakay ngunit magiging malaya pagkatapos ng pagsakop ng New Soviet Union sa ilalim ni Putin at ng kanyang bureaucrats.

Ang digmaang iyon ay magiging isang malawakang Holocaust at magreresulta sa huling pagpuksa ng ikalawang pagpapalawak ng Russians na sinusubukang muling buuin ang Soviets.

Ang mga pagsalakay at taktika ng pamimilit ng Russia ay magpapatuloy hanggang sa ang umuusbong na Kapangyarihan ng Hayop na siyang Europe ay mapilitang kumilos upang pagtibayin ang lumalawak na imperyo nito at ang mga mapagkukunan ng enerhiya nito na pumapasok sa Caucasus at sa Ukraine. Ang Russia ay sumusugal sa katotohanang kailangan ng Europe ang walang hadlang na mapagkukunan at gugustuhin ng Globalists na sila ang mamahala sa Asia Co-prosperity sphere.

Ang problema ay gusto ng China na kontrolin ang Asia Co-prosperity sphere at tinulungan sila Globalists sa Australia noong una ngunit ngayon ay napagtanto ang matinding panganib na kanilang inilagay ang Australia. Dahil dito sinadya nilang wasakin ang kapasidad ng Australian Defence.

Ang pananaw ng Globalists ay hindi ibinabahagi ng authoritarians ng Russian Federation at ng People's Republic of China. Ginagamit lamang ang mga ito bilang paraan upang makamit ang pandaigdigang dominasyon ng isang napaka-mapanganib na authoritarian regime.

Ang agresibong pag-uugali ng Russians ay maingat na kalkuladong banta na magdadala sa lugar sa ganap na digmaan at ang pagkawasak na magaganap ay magiging napakalawak.

Kapag winasak ng Kapangyarihan ng Hayop na ito ng Hilaga ang mga pwersa mula sa Gitnang Asya ay makikita natin ang kanilang wakas sa pagdating ng Mesiyas at ng Hukbo.

Ang teksto sa Daniel kabanata 7:7 ay may kinalaman sa mga kaganapan sa Daniel 11:40-45. Ito ang mga digmaan sa mga huling araw at kung paano sasakupin at isasailalim ng Imperyo ng Hayop ang tatlo pang imperyo at koontrolin ang Banal na Lupain at ang mundo sa loob ng 42 buwan. Ito ang huling yugto ng diyos-diyosan ng kabanata 2 sa mga paa na bakal at luwad at ang sampung daliri na sa katunayan ay sa sistemang pang-ekonomiya ng New World Order. Sila ay wawasakin ni Cristo (tingnan ang F027ii)).

Ang panahon ng pananakop ng Ikalawa at Ikatlong Hayop ay magaganap sa maikling panahon ng mga digmaan sa pagitan ng panahong lumabas Siya mula sa Gitnang Silangan upang sakupin ang mga bansang ikinababahala niya dahil sa mga balita mula sa Hilaga at Silangan. Ito ang panahon na tinutukoy sa Apocalipsis bilang mga digmaan ng Ikalima at ng Ikaanim na Pakakak. Isang-katlong bahagi ng sangkatauhan ang mamamatay sa mga digmaang ito. Sa panahon ng 42 buwan na ang Hayop at ang Huwad na Propeta at ang Anticristo ay namamahala mula sa Jerusalem ay sasalungatin sila ng Dalawang Saksi na isinugo ng Diyos upang tumayo sa harapan nila. Ito ay sina Enoc at Elias na isinugo upang tumayo sa harap ng Diyos ng sanlibutang ito (tingnan ang araling The Witnesses (including the Two Witnesses (No. 135); Mga Digmaan ng Wakas Bahagi II: 1260 Araw ng mga Saksi [141D]).

Pagkatapos tayo ay nahaharap sa pagdating ng Mesiyas upang kontrolin ang mundo at ipanumbalik ang Kaharian ng Diyos (tingnan ang araling Advent of the Messiah (No. 210A)).

Tingnan din ang Kabanata 12 sa ibaba.

Bullinger’s Notes on Daniel Chapter 11 (for KJV)

Verse 1

This verse is parenthetical, to tell us what the angelic speaker had done two years previously (426 B.C.)

Darius the Mede is the same king as in Daniel 9:1, i.e. Cyrus.

stood = was at my station.

him: i.e. Michael.

Verse 2

now. Calling attention to the then present time (424 B.C.) as being distinct from Daniel 11:1, which refers to what took place two years before.

yet: i.e. in the then immediate future.

three kings in Persia. Cambyses, the pseudo-Smerdis, and Darius Hystaspes. See App-57. But ancient histories "contain much that is admittedly fabulous" (Encycl. Brit, 11th ed., vol. 21, p. 210), and the commentaries based on them differing among themselves are therefore not to be relied on. We know from this verse that there were three, after Cyrus, and a fourth. Whoever he was, he was succeeded by the "mighty king" of Daniel 11:4 (Alexander the Great).

by his strength through his riches. Some codices, and five early printed editions, read "by strengthening himself in his riches he will stir up".

Verse 3

a mighty king. The he-goat"s "little horn" (Daniel 8:9).

do according to his will. See Daniel 8:4. Compare verses: Daniel 11:16, Daniel 11:36.

Verse 4

broken. See Daniel 8:8.

divided. See Daniel 8:22.

winds. Hebrew. ruach. App-9.

not to his posterity. But to his generals. Compare "not in his power" (Daniel 8:22).

others beside those: i.e. beside those four. See note on Daniel 8:22. That there is a break between the past and the future is manifest from Daniel 10:14, of which this chapter is the continuation. Those who take verses: Daniel 11:5-20 as belonging to the past do not agree as to the interpretation from history. We give the commonly held view, making the break between Daniel 11:20 and Daniel 11:21.

Verse 5

the king of the south. Ptolemy Soter, son of Lagus, king of Egypt (see Daniel 11:8). He took the title "king"; whereas his father "Lagus" had been only governor.

south. With reference to Judea.

one of his princes. Seleucus I (Nicator = conqueror).

him: i.e. Ptolemy.

a great dominion. It added Syria to Babylon and Media.

Verse 6

in the end of years. In Daniel 11:13 this is rendered "after certain years", said to be sixty-three. Compare 2 Chronicles 18:2, and Daniel 11:8 below.

join: i.e. in league.

the king"s daughter. Berenice, daughter of Ptolemy II (Philadelphus) of Egypt.

the king of the north. Antiochus.

north. With reference to Judea.

make an agreement = do upright things: i.e. to come to terms upon what is equitable between the parties. Here it included her marriage with Antiochus, who divorced his wife (Laodice) and disinherited her son (Seleucus Callinious).

given = delivered.

times: or, vicissitudes.

Verse 7

a branch of her roots. Her brother Ptolemy III (Euergetes), "roots" referring to their father Ptolemy II (Philadelphus).

in his estate = in his stead. Hebrew. kanno. See note on Daniel 9:27 ("for the overspreading"): i.e. in the stead of Philadelphus, who avenged the murder of Berenice and her son by Laodice. Euergetes had been restored. This is the second king of the south.

Verse 8

their precious vessels = vessels of desire, said to have been valued at 40,000 talents of silver; and 2,400 images, including Egyptian idols, which Cambyses had taken from Egypt. Hence he was named by the grateful Egyptians "Euergetes" (= Benefactor).

continue = stand.

more years: i.e. four years, reigning forty-six years in all.

Verse 9

land = soil.

Verse 10

his. Seleucus II (Callinicus).

sons. Hebrew text is "son" (singular) But the Hebrew margin, with some codices and one early printed edition, read "sons" (plural), as here: i.e. Seleucus II (Callinicus) and his brother Antiochus III. See Encycl. Brit., 11th (Cambridge) ed., vol. 24, p. 604.

shall = he shall: i.e. Antiochus III, the second king of the north, his brother having died by a fall from his horse.

come. Some codices, with one early printed edition, and Syriac, read "come against him".

be stirred up = will wage war. Defeating Antiochus III.

Verse 11

the king of the south. The second, Ptolemy III.

choler. See note on Daniel 8:7.

he: i.e. the king of the north, Antiochus III.

given = delivered.

his hand: i.e. Ptolemy"s hand.

Verse 12

taken away = subdued.

cast down, &c. = will cause tens of thousands to fall. This occurred at Raphia, south-west of Gaza.

he shall not be strengthened by it. Giving himself up to licentiousness.

Verse 13

the king of the north. The second king, Antiochus III.

return = renew the war.

come. Some codices, with three early printed editions, read "will come against him". Figure of speech Polyptoton = coming he will come. App-6.

after certain years. Hebrew at the end of years, as in Daniel 11:6. This was fourteen years after his defeat at Raphia.

Verse 14

the king of the south. This would be the third king, Ptolemy V (Epiphanes), a mere child.

the robbers = sons of the oppressors: i.e. apostate Jews, or turbulent men who defied laws and justice.

to establish the vision: i.e. to help to fulfil prophecy, by taking the side of Syria, so as to make Judea independent.

but they shall fall. For they indirectly helped to establish Antiochus. See verses: Daniel 11:16-19.

Verse 15

the king of the north. This is Antiochus III (the Great); and verses: Daniel 11:16-19 describe his doings, which were a typical foreshadowing of his antitype, "the little horn", the yet future antichrist, described in Daniel 11:21, Daniel 12:1; which show how the latter portion can be fulfilled by an individual.

neither his chosen people. Dr. Ginsburg suggests "but his people will flee".

Verse 16

him. Ptolemy V.

do according to his own will. Thus foreshadowing but not exhausting what is said of "the vile person" in verses: Daniel 11:21, Daniel 11:36.

which by his hand shall be consumed = much wasted in his hand.

consumed = perfected: i.e. completely desolated.

Verse 17

set his face. The idiom for expressing a fixed purpose. Compare 2 Kings 12:17.

and upright ones . . . shall he do = he will make equitable terms with him (i.e. Ptolemy V). The words which follow tell us what the terms were. With this agree the Septuagint, Syriac, and Vulgate.

the daughter of women: i.e. Cleopatra, his own daughter, then only eleven years of age. The term denotes beauty, &c.

women: i.e. her mother and grandmother, probably still caring for her education, &c.

not stand, &c. She sided with her husband, and defeated her father"s plans.

Verse 18

isles = coast-lands, or maritime countries.

a prince = a captain or general. Hebrew. kazin. Occurs only here in this book. He was the Roman general, Scipio (Lucius Scipio).

for his own behalf: i.e. for his own interest.

him. Antioohus III.

without his own reproach: i.e. with untarnished reputation.

Verse 19

fort = fortresses.

stumble = stagger. Antiochus III, after his defeat by Scipio at Magnesia (near Smyrna), withdrew to Syria.

Verse 20

a raiser of taxes . . . kingdom. = one [Seleucus] causing the exactor [Heliodorus] to pass through [Judea], the glorious land (compare verses: Daniel 16:41; Daniel 8:9). Seleucus sent Heliodorus to Jerusalem to plunder the Temple, &c.

neither in anger. Ginsburg suggests "and not with hands", because it was by poison. Here ends the historical portion, which has been fulfilled now, but which was then future, verse Daniel 21:12, Daniel 21:3 passes on to the time which is still (1912/2009) future to us. Here begins the portion of this prophecy which is still future to us (1912/2009), "the latter days" of Daniel 10:14.

Verse 21

a vile person. One of the twelve titles given to the antichrist. See note on Daniel 7:8. The prophecy concerning him is continuous to the end of the chapter. It is parallel with Daniel 7:8, &c.; Daniel 8:9, &c.; and Daniel 9:26, Daniel 9:27. He is not another successional king of the north, but a totally different and unique personage, still future. He comes in by "flatteries", and in Daniel 11:40 he is attacked by both a "king of the south" and a "king of the north". Note the parallel exhibited in App-89.

vile = despicable. Compare Psalms 15:4.

they shall not give = to whom was not given.

honour = dignity.

peaceably = unexpectedly: i.e. in a time of careless security (Compare Daniel 8:25). Compare Ezekiel 16:49 ("abundance of idleness").

Verse 22

be overflown from = sweep all.

broken = broken in pieces.

yea, also, &c.: i.e. a prince with whom he had made a covenant or league (Daniel 11:23), and who had hitherto aided him.

Verse 23

the league: i.e. the covenant just mentioned (Daniel 11:22).

with a small people. Hence he is called "the little horn".

Verse 24

forecast his devices = devise plots.

Verse 25

he: i.e. the king of the south.

shall not stand = will make no stand.

Verse 26

they that feed, &c. There will be treachery within, as well as fighting without.

Verse 27

And both these kings hearts, &c. = Now, as to the two kings, their hearts [will be set] to do, &c.

mischief = evil. Hebrew. ra"a".

yet the end, &c. Intimating that these things belong to the closing scenes. Compare Daniel 11:35 and Daniel 11:40.

Verse 28

his heart, &c Showing when the purpose of breaking the covenant was plotted.

do exploits = act effectively, or accomplish [the purpose of his heart].

Verse 29

the former. In verses: Daniel 11:25, Daniel 11:26. the latter. In verses: Daniel 11:42, Daniel 11:43.

Verse 30

Chittim = Cyprus, or some European power. See note on Numbers 24:24. Reference to Pentateuch (Numbers 24:24). App-92.

against the holy covenant. Made with the Jews at the beginning of the last seven years, already mentioned in Daniel 9:27. in Daniel 11:28, he had already plotted the breaking of it.

do = do [so], or accomplish [it]: i.e. he will break it.

holy. See note on Exodus 3:5.

have intelligence = fix his attention on (with a view to co-operation).

Verse 31

pollute the sanctuary. By putting up the "abomination" (the Asherah, App-42), which brings on the judgment of "desolation". The end is marked by the "cleansing of the sanctuary" (Daniel 8:14; Daniel 9:24). App-89.

take away the daily sacrifice. This marks the middle of the "week", or the last seven years. See Daniel 8:11, Daniel 8:12; Daniel 9:27; Daniel 12:11; and App-89. From this point he is energized by Satan.

place the abomination, &c. This accompanies the taking away of the daily sacrifice (Daniel 8:13; Daniel 9:27; Daniel 12:11; and App-89). Our Lord refers to this verse in Matthew 24:15.

Verse 32

such as do wickedly against = them that are ready to deal lawlessly with.

wickedly. Hebrew. rasha". App-44.

corrupt = make impious or profane.

know their God. Denotes those who have an experimental rather than an intellectual knowledge. Hebrew. yada".

God. Hebrew. Elohim. App-4.

be strong = prove themselves strong. Hebrew. hazak = strong for endurance (i.e. for resisting all temptation to apostatize).

do exploits = work effectually.

Verse 33

understand = are wise. See Daniel 11:35 with Daniel 12:3, Daniel 12:10, where it would be well to use the Hebrew Maskilim, as a proper name.

shall fall by the sword: i.e. in the great tribulation which is here described, in part.

many. Some codices, with six early printed editions, read this word "many" in the text.

Verse 34

shall be holpen, &c. = shall obtain but little help.

Verse 35

try = refine. Expulsion of dross.

purge = purify. Separation from dross.

the time of the end. Now near at hand.

Verse 36

do according to his will. Compare Daniel 8:4; Daniel 11:3.

he shall exalt himself, &c. This is quoted in 2 Thessalonians 2:3, 2 Thessalonians 2:4; and referred to in Daniel 7:25; Daniel 8:11, Daniel 8:25. Revelation 13:5, Revelation 13:6.

GOD. Hebrew El. App-4.

against, &c. Compare Daniel 8:11, Daniel 8:24, Daniel 8:25.

gods. Hebrew "elim.

the indignation, &c. Jehovah"s indignation. Compare Daniel 8:19; Daniel 9:16; and Isaiah 10:23, Isaiah 10:25.

determined = decreed.

Verse 37

the desire of women. In view of the context this must refer to any gods desired by women: such as Baaltis, Astarte, or Mylitta of the Babylonians; the Persian Artemis, or the Nanoea of the Syrians; or the "queen of heaven" of Jeremiah 7:18; Jeremiah 44:17, &c.

GOD. Hebrew Eloah. App-4.

Verse 38

in his estate = in its place: i.e. the God of forces on its pedestal.

God of forces. Hebrew. Ma"uzzim = God of fortresses.

shall he honour, &c. Thus, in secret he is superstitious, though in public he exalts himself above all gods.

Verse 39

do = deal.

the most strong holds = the strongest fortresses.

whom he shall acknowledge = whosoever acknowledged him.

and increase = he will increase.

gain = a price.

Verse

at the time of the end: i.e. near the close of the last seven years.

he: i.e. this "wilful king".

the countries = the countries [adjoining].

Verse 41

the glorious land. Compare verses: Daniel 11:11, Daniel 11:16, Daniel 11:45; and Daniel 8:9.

children = sons.

Verse 44

make away many = devote many [to extermination]. Revelation 13:7.

Verse 45

plant = spread out.

tabernacles, &c. = palatial tent.

come to his end. This could not be said of Antiochus, for he died at Tabae, in Persia. "The wilful king" comes to his end in Judea, between Jerusalem and the Mediterranean Sea.

and none shall help him. For he is smitten by God Himself. See Isaiah 11:4. Zech 12 and Zech 14; 2 Thessalonians 2:8. Revelation 19:20. The grave does not receive him (for Isaiah 14:19 is only a comparison "like"), and he is not joined with them in burial. He is cast into the lake of fire.

q